Apple Watch’ın İsmi Neden iWatch Değil?

Hepimizin de bildiği benzeri Apple ürünleri, başta yer alan “i” ekiyle özdeşleşmiş durumda. iPhone’dan iPad’e, iMac’ten iTunes’a kadar farklı kategorilerden birçok ürün ve hizmette bu ekle karşılaşıyoruz. Bu yüzden de şirket 2015’te ilk akıllı saatini tanıtacağını açıkladığında, herkes aygıtın isminin “iWatch” olmasını beklemişti.

Ancak bu yaşanmadı. Nisan 2015’te tanıtılan akıllı saat, birçok insanın beklediğinin tersine iWatch değil, Apple Watch olarak isimlendirildi. İyi de şirket neden yıllardır devam eden geleneğini birden bozdu?

Tim Cook, Apple Watch ismini daha çok sevdiğini söylüyor; lakin kesin bir neden vermekten kaçınıyor

Bu soru, birkaç yıl önce direkt olarak Apple’ın CEO’su Tim Cook’a yöneltildi. Bloomberg’ten David Rubenstein, CEO’ya neden iWatch yerine Apple Watch ismi verildiğini sordu. Rubenstein, iTunes, iPod ve iPad örnekleri vererek şirketin “i” isimlendirme alışkanlığına da dikkat çekti.

Cook ise soruyu gülerek karşıladı ve Apple Watch’ı daha çok beğendiği belirterek pek de tatmin edici bir yanıt vermedi. Ayrıyeten Cook, röportajda iWatch ismini düşündüklerini de ifade ederek bu ismin nitekim düşünüldüğünü doğrulamış oldu.

Gerçekten bu ismin sebebi neydi? Ürünlerinin en ince detaylarına bu kadar dikkat eden Apple, ne oldu da herkesin aklına kazınan isimlendirme modelinden vazgeçerek bu türlü bir adım attı? Tahmin edebileceğiniz aynıi Cook’un ferdî tercihlerinden daha iyi bir sebebi var.

iWatch isminin birçok ülkede farklı şirketlere ait olması, Apple’ın akıllı saatine bu ismi verememesine neden oldu

Birçok şirketin bir ürün ya da bir hizmet çıkarmak istediğinde o şeyin ismini tescillemesi gerekir. Bu şekilde de o ürün diğer eserlerden ayrılır veliklerin önüne geçilir. İşte Apple da Apple Watch’ı geliştirirken ticari marka konusunda birtakım yasal meselelerle karşılaştı.

iWatch, 2012 yılında ABD merkezli bir yazılım şirketi olan OMG Electronics tarafından ülkede tescillenmişti. Buna ek olarak Probendi isimli bir İrlandalı şirket de isme sahipti. Probendi’nin hakları, sadece İrlanda’yı değil, tüm Avrupa Birliği’ni kapsıyordu. Ayrıyeten Çin’den ismi açıklanmayan bir şirkette de iWatch ismi alınmıştı.

Tüm bunlar yetmezmiş aynıi SecureYourTrademark’a göre Apple, iWatch için 2014’te Birleşik Krallık’ta ticari marka müracaatında bulundu. Lakin dev saat üreticisi Swatch, iWatch’ın kendi “iSwatch” ve “Swatch” isimleriyle ülkede karıştırılabileceğini söyleyerek buna itiraz etti. Ülkedeki yetkililer ise en nihayetinde Swatch’ın lehine karar verdi ve Apple ülkede iWatch ismini alamadı.

Yani gördüğünüz gibi Apple, iWatch ismine sahip olmak için kendisine büyük masraflar çıkarabilecek yasal sorunla uğraşmak zorundaydı. Teknoloji devi, bunun yerine daha inançlı bir yol seçerek zati kendisine ait olan “Apple”ı kullandı ve epeyce başarılı olacak eseri Apple Watch’ı bizlerle buluşturdu.

İlk olarak iTV olarak tanıtılan Apple TV’nin de ismi bu yüzden değişmişti

Apple’ın, bu türlü bir sorunu yalnızca Apple Watch’ta yaşamadığını söylemek gerek. Şu an AppleTV olarak bildiğimiz ürün, aslında 2006’da Steve Jobs tarafından “iTV” olarak tanıtılmıştı. Lakin, isme sahip olan bir İngiliz şirket ile olan başarısız yasal bir mücadelenin akabinde ürün, bugün bildiğimiz Apple TV ismini aldı.

iPhone ve iPad’de de benzer meselelerle karşılaşılmış, isim hakları için milyonlarca dolar ödenmişti

Apple’ın tanınan eserlerden olan iPhone ve iPad isimleri de farklı şirketler tarafından tescillenmişti. iPhone ismi ABD’de Cisco isimli bir teknoloji şirketine aitti. Apple, bu isim hakkını almak için açıklanmayan bir meblağda ücret ödemek zorunda kaldı.

Öte yandan iPad ise Çin merkezli bir şirket olan Proview’a 2000’li yılların başından beri aitti. Apple, bu sefer de 2012 yılında alınan bir kararın akabinde ismi bölgede kullanabilmek için Proview’a 60 milyon dolarlık dev bir ücret ödedi.

Apple, bir daha bu türlü bir şeyin oluşmasını engellemek için 2010 yılında “i” ismini tescillemeyi bile düşündü. Lakin mahkeme bu talebi reddetti ve hiçbir şirketin bir harfin haklarına tek başına sahip olamayacağını belirtti. Bu da şirkete tek bir seçenek bırakarak harfi kullanamadığı yerlerde hâlihazırda mevcut olan “Apple”ı kullanmaya itti.