Yapay Zekânın Babasından Sıkıntısı Olmayan İnsanı Bile Keder Sahibi Yapacak Açıklamalar

Yazdığınız, söylediğiniz, talep ettiğiniz şeye göre size çıktılar veren üretken yapay zekâlar bir anda hayatımıza girdi. Bir anda gördüğümüz şey karşısında büyülendik ve ona hemen alıştık. Artık Webtekno’da bile birtakım içeriklerin görsellerini tamamen yapay zekâ ile üretiyor, bunu söyleme gereği bile duymuyoruz. 

İşte asıl tehlike de burada başlıyor. ChatGPT, Midjourney araçlar kötü hedeflerle kullanılmamaları için sınırlandırılsa da teknolojik patikaları takip edip tam olarak kötü emellerle geliştirilen yapay zekâlar da var. Şöyle düşünün: Daha 2 yıl önce insanların fotoğraflarını çıplak hale getiren taşınabilir uygulamalar gündemdeydi, şu anda kötü niyetli birine çıplak görmek istediği kişinin vesikalık fotoğrafı bile yetiyor. Tabii bu işin sosyal problemler boyutu. Bir de söylediği söz edilen silahlar ve savaşlardaki kötü niyet olunca sular oldukça bulanıyor.

Elbette kaygılar bunlarla sınırlı değil. Mesela Boston Dynamics robotları her ne kadar silahsız üretilse de alıp üzerine kendi silah sistemelerini inşa edenler, hatta sıfırdan silahlı robot üretenler de var: 

Peki yakın gelecekte bu robotlar, birisi “Şu kişiyi öldür” dediğinde gidip öldürecek mi?

Yapay zekânın bunları yapabilmesi için robotik bir vücuda ihtiyacı yok… Pekala nükleer savaşlar ya da salgınlar kadar kötü sonuçlar doğuracak mı, hatta insanlığın varolulşunu tehdit edecek mi? 

Bu ihtimaller karşısında hep yüreğimize su serptik ve “Daha çooook var!” dedik. Ancak görüyoruz ki bugüne kadar ürettiklerimizi kullanarak kendi kendisine öğrenen bir yazılım, şimdilik çok da insansı olmayan karşılıklarıyla hepimizi şaşkına çevirebiliyor. Bunu yapabiliyorsa etik bedellere sahip olmayan bir robotun öldürme komutunu yerine getirmeyeceğini kim garanti edebilir?

Eğer Hiroşima’ya atılan atom bombası bugün atılacak olsa artık bir uçağa, o uçağı kullanacak bir pilota ve en kıymetlisi de artık o bombayı bırakan tuşa basacak bir beşere gereksinimimiz yok. Hepsi için etik pahalara sahip olmayan bir yapay zekâ yeterli!

Bu soruların karşılığını bilemiyoruz elbette. Fakat bizim bilmiyor olmamız sizin için bir mana ifade etmiyorsa şunu söyleyelim: Yapay zekânın babası bile bu soruların cevabını bilmiyor… 

Yoshua Bengio’yu ilk defa görmüş olabilirsiniz. Lakin günümüzde “üretken yapay zeka” dediğimiz, bugüne kadar üretilmiş metinleri, görselleri tarayıp öğürenebilen ve size özgün karşılıklar vermeye çalışan sistemlerin babası. 90’lı ve 2000’li yılların başında Bengio’nun yaptığı çalışmalar, ChatGPT ve Midjourney gibi araçların temelini oluşturuyor.

Elbette Bengio kadar tesirli ve başarılı onlarca bilim insanı ve mühendis var, lakin kendisinin görüşleri, aynı vakitte yapay zekânın geleceğine de ışık tutuyor. 

‘İnsanlığın güvenliğini nasıl garanti edeceğimizi bilmiyoruz!”

Kişisel web sitesinde yayınladığı blog yazısında yapay zekânın gelişimiyle yaşanacak potansiyel sıkıntılara değinen Bengio; bir noktada mevzuyu güvenliğe getiriyor:

“Henüz bir yapay zekâ aracını nasıl denetim edilebilir hale getireceğimizi ve böylelikle insanlığın güvenliğini nasıl garanti edeceğimizi bilmiyoruz! Tekrar de biz -ben de dahil- buna benzeyensistemleri inşa etme yolunda süratle ilerliyoruz”

“Büyük ölçüde yıkıcı olabilecek bir şeye katkıda bulunmuş olabileceğimiz fikriyle yüzleşmek acı verici” 

Yapay zekâ sistemlerini geliştiren ve şimdi kullanan herkesin farkına varmak istemediği tehlikelere ve bu durumun psikolojisine değinen Yoshuo, “Bu çeşit fikirleri sindirmek zordur. Zordur zira bu kanıları takip eden mantıksal sonuçları kabul etmek; kendi rolümüzü, işimizin değerini, kendi değer anlayışımızı sorgulamak manasına gelir” diyor ve ekliyor:

“Çoğumuz kendimizi temelde iyi ve faziletli bir gayeye sahip olan, üyesi olduğumuz topluluk yahut topluma yararlı olacak bir şeye katkıda bulunan biri olarak görmek isteriz. Olumlu bir imaja sahip olmak, işimiz hakkında iyi hissetmemizi sağlar ve bize ilerlemek için motivasyon ve enerji verir. Büyük ölçüde yıkıcı olabilecek bir şeye katkıda bulunmuş olabileceğimiz fikriyle yüzleşmek acı verici.”

“İnsan tabiatı, buna aynı olasılıkların tüm dehşetiyle yüzleşmek yerine daha güven verici argümanlarda rahatlık aramaya yönlendirecektir. Yapay zekânın yararlarını masaya yatırmak, yapay zekânın nükleer savaş ve salgın hastalıklar ile seviyede kötü sonuçlara sebep olma ve hatta varoluşssal risk içermesi durumunu telafi etmek için kâfi değildir.”