Keşfedilen 4.000 yıllık taş levha, antik Dünyanın hazine haritası olabilir

Kuzey Fransa’daki araştırmacılar, Bronz Çağı’na ait bir taşı ve üzerindeki gizemli işaretleri antik keşiflere işaret etmesi umuduyla inceliyorlar. İlk bakışta bir Indiana Jones komplosu yahut Tomb Raider oyunu senaryosu benzeri gelebilir, lakin bu antik levha gerçek bir “hazine haritası” olabilir.

Saint-Bélec levhası olarak bilinen taş, ilk olarak 1900 yılında yerel arkeologlar tarafından Fransa’nın Finistère kentindeki tarih öncesi bir bölgede yapılan hafriyat sırasında keşfedildi. Lakin levha bir yüzyıldan fazla bir süre boyunca ortadan kayboldu ve 2014 yılına kadar yeniden keşfedilmedi.

Levha, arkeologların Odet Irmağı ve vadisinin özelliklerini temsil ettiğine inandığı çeşitli sıra dışı gravürler içeriyor. Değerlendirmelerine göre işaretler, Odet’in etrafındaki 29 kilometrelik alanla yüzde 80 birebirlik taşıyor. Bu yüzden Saint-Bélec levhası, 2021 yılında Avrupa’nın en eski 3 boyutlu haritası olarak kabul edildi. O vakitten beri arkeologlar diğer Tunç Çağı alanlarını ve anıtlarını bulmak için kartografik işaretleri çözmeye çalışıyorlar.

Western Brittany Üniversitesi profesörü Yvan Pailler yaptığı açıklamada, “Arkeolojik alanları bulmak için haritayı kullanmak mükemmel bir yaklaşım. Biz asla bu türlü çalışmıyoruz” dedi.

Günümüzde, arkeologlar potansiyel ilgi cazip yerleri bulmak için çoklukla gelişmiş radar ekipmanlarına ve hava fotoğraflarına güveniyor. Bunlara ek olarak, bilhassa yeni temeller inşa edilirken kentlerdeki arkeolojik alanların belirlenmesi söylediği söz edilen olduğunda, baht da keşiflerde çok önemli bir rol oynuyor. Lakin Saint-Bélec levhası tamamen farklı bir imkan sağlıyor. Pailler, “Bu bir hazine haritası” diyor.

Ancak Pailler ve meslektaşları hazine avının şimdi başındalar. Bariz olmasına karşın grubun levhada belirlenen bölgenin tamamını araştırması ve akabinde sonuçları işaretlerle karşılaştırması gerekecek ve tüm bu süreç 15 yıl sürebilir.

Saint-Bélec levhası ilk keşfedildiğinde arkeologlar bunun değerini tam olarak anlamamışlardı. Fakat 2014 yılında yeniden keşfedildikten sonra değerlendirme yapan uzmanlar, potansiyelini çabucak fark etti. Pailler, “Anında mana kazanan birkaç kazınmış sembol vardı” dedi.

Ekip, kaba tümsekler ve çizgiler arasında, Paris’ten yaklaşık 500 kilometre uzakta, Brittany bölgesinin bir modülü olan Roudouallec’in ırmaklarını ve dağlarını görebiliyordu. vakitte levha mezar höyüklerine, konut alanlarına ya da diğer jeolojik birikimlere işaret edebilecek küçük, çukurlu oyuklar da içeriyor. Şayet bu alanların yeri belirlenebilirse, çok sayıda değerli arkeolojik keşfe yol açabilir.

Pailler ve meslektaşları kayanın ilk keşfedildiği yere geri dönerek, geçmişte bir noktada kırılmış olan levhanın diğer modüllerini da buldular. Muhtemelen kırılmış ve mezar duvarı olarak kullanılmış olan bu kesimler, kendi vakitlerindeki Tunç Çağı yerleşimlerindeki yerel güç dinamiklerindeki değişimi gösterebilir.