Uzayda yalnızca 3 gün kalmak bile, tehlikenin fitilini ateşleyebiliyor

Yeni bir dizi çalışma, 2021’deki Inspiration 4 uzay görevi sırasında toplanan tıbbi bilgilerini inceliyor. Toplanan ilk bilgiler, uzayda sadece üç gün geçirmenin, astronotların bilhassa bilişsel fonksiyonları üzerinde değişikliklere neden olmak için kâfi bir süre olduğunu gösteriyor.

Neyse ki görülen bilişsel değişiklikler astronotların Dünya’ya dönmesinden kısa bir süre sonra aksine dönerek düzeliyor. Lakin bu, uzaya gitmenin insanlar için ne kadar riskli olabileceğini bir sefer daha gösteriyor. Uzayda uzun süre kalmanın kemik yoğunluğu kaybına neden olabileceğini aslında biliyoruz, lakin uzun vadeli tesirler hakkında hala bilmediğimiz çok şey var.

Özellikle astronotların uzayda çok uzun süre kalacağı uzun vadeli sorumluluklar planlandığı zaman bu tesirleri mümkün olduğunca ayrıntılı bir şekilde öğrenmemiz önemli. Örneğin, Mars’a yapılacak bir beşerli misyonda, astronotların birkaç ay boyunca uzayda kalmaları gerekecek. Bu süre içerisinde astronotun sıhhatinin nasıl etkileneceğini anlamak, süreç boyunca sağlıklı kalmaları açısından hayati ehemmiyet taşıyacak.

Space Omics ve Medical Atlas (SOMA) ve Nature da dahil olmak üzere birçok farklı mecmuada çeşitli makaleler yayınlandı. Bunların tamamı, Inspiration 4 vazifesindeki astronotların bilişsel fonksiyonları ve bedenlerinde kaydedilen değişiklikleri göstermeye yardımcı oluyor. Görev üyelerinin hiçbiri profesyonel astronot olmadığı için, astronotların ekseriyetle aldığı uzun yıllar süren eğitimi almamış olmaları tıp araştırmacıları için çok önemli bir “temel insan” sunmuş oldu.

Mürettebat üyeleri kan, dışkı, tükürük ve idrar örnekleri vererek çeşitli deneylere katıldı ve görev boyunca bedenlerinin nasıl değiştiğini görmek için bilgilerin kataloglanmasına ve araştırılmasına isteklerinin olduğunu belirttiler. Bir astronotun sıhhatinin uzay seyahati sırasında geçirdiği değişiklikleri tam olarak anlamak, uzay araştırma gayretlerimizi genişletmek açısından hayati değere sahip.

Ayrıca bu bilgiler, gelecekte UUİ’nin yerine kurulabilecek uzay istasyonlarında yer alacak bilim beşerlerine bedenlerini sağlıklı durumda tutmak için ihtiyaç duydukları araçları hazırlamamıza da yardımcı olabilir.