Türkiye’yi Ay’a Taşıyacak Uzay Aracından İlk Ayrıntılar Geldi!

Tüm dünyada uzay araştırmaları süratle devam ederken ülkemizden de bu hususta atılımlar geliyor. Bu yılın başlarında, Türkiye’nin Ay’a ulaşmasında kullanılacak Milli Hibrit Sistemi İtki Sistemi tanıtılmıştı. Ek olarak geçtiğimiz aylarda da Milli Uzay Programı amaçları kapsamında uzaya gidecek ilk Türk için müracaatlar gerçekleştirilmişti.

Şimdi ise Türkiye Uzay Ajansı’ndan (TUA) yepyeni açıklama geldi. 4. yıldönümünü kutlayan TUA, Milli Uzay Programı içerisinde yer alan Ay Araştırma Programı – 1 (AYAP-1) için tasarlanmakta olan uzay aracına dair ilk detayları resmi internet sitesinden bizlerle buluşturdu.

İki farklı modülden oluşacak

Açıklamalara göre TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü (TÜBİTAK UZAY) tarafından geliştirilen araç, iki farklı modülden oluşan bir yapıyla gelecek. Türkiye Uzay Ajans, bu iki modülü  ‘platform modülü’ ve ‘itki modülü’ olarak nitelendirdi.

Platform modülü, Ay’a ulaşmak için lazım olan ateşlemelerin yanı sıra uyduya ulaştıktan sonra gerçekleştirilecek olan görüntüleme, bilimsel data toplama ve seyrüsefer gibi sorumluluklar için alt sistemleri de barındırıyor. Bunların da uzay aracı data kotarma, haberleşme, güç ve yönelim ve yörünge denetim alt sistemlerinden oluştuğu söyleniyor. Tüm bu sistemlerin TÜBİTAK UZAY tarafından geliştirildiğini eklemek gerek.

Bunlar dışında Türkiye’yi Ay’a götürecek aracın seyrüsefer sistemlerinde birçok farklı algılayıcı sistemin yer alacağı da TUA tarafından aktarılıyor. Bunlardan ‘yıldızizler’ olarak nitelendirilen sistemin yıldızları görüntüleyeceği ve hafızasındaki haritayla karşılaştırarak aracın baktığı tarafı tespit edebileceği ifade ediliyor. Araçtaki yüksek çözünürlüklü kamera ile 5 km genişlikte bir alandan 1 metreden daha iyi çözünürlüğe sahip imgelerin elde edilebileceği, geniş açılı kamera ile ise Ay’a transfer, Ay yörüngesi ve yüzeye iniş basamaklarında videoların elde edileceği de açıklamalar arasında.

İkinci modülün itki modülü olduğunu söylemiştik. TUA’nın sitesinden bu mevzuda yaptığı açıklamalarda, “Hibrit itki sistemi yörünge yükseltme misyonunda kullanılarak tarihçe kazanırken çift yakıtlı kimyasal itki sistemi ile yörünge ve yönelim elde etme ateşlemeleri gerçekleştirilecek” sözleri kullanıldı.

Sabit güneş panelleri, haberleşme sistemleri

TUA, ayrıyeten aracın operasyonlar sırasındaki durumunun nasıl olabileceği hakkında da bilgi paylaştı. Buna göre görselden de görülebilen +Z tarafı daima olarak Ay yüzeyine, X doğrultusu ise uçuş istikametine doğru bakacak. Sabit güneş panellerinin TÜBİTAK MAM Gereç Enstitüsü tarafından üretileceği belirtilirken, bunların hem +X hem de –X yüzeylerinde yer alacağı ve böylelikle panellerden devamlı güç üretilebileceği aktarıldı. Bu görev ile deneyim kazandıktan sonra AYAP-2 iniş aracında tamamen sabit güneş panellerine yer verileceği aktarıldı.

TÜBİTAK Uzay tarafından geliştirilecek S ve X bant olmak üzere 2 farklı frekans bandında çalışan haberleşme sistemi de araçta yer alacak. S-Bant ile komut ve uzay aracı sağlık ve durum bilgileri haberleşmesi gerçekleştirmeye ek olarak yörünge belirlemede kullanılacak aralık ölçümleri de yapılacak. Ayrıyeten acil durumlarda da bu sistem üzerinden haberleşme sağlanacağı söyleniyor. Yönlendirilebilir X-Bant anteni ile ise fotoğraf ve video benzeri yüksek hacimli bilgiler aktarılmanın yanı sıra kimi ölçümler de yapılabilecek.

AYAP – 1 görevi nedir?

TUA, 2023 – 2028 yıllarını kapsayan Ay Araştırma Programı’nın ilk kademesi olan AYAP -1’de Ay’ın yörüngesine ulaşmayı ve sert iniş yaparak yüzey ile ilk teması gerçekleştirilmeyi amaçlanıyor.