Halk arasında hep duyduğumuz bir şey var: “Balıkla süt ürünleri tüketilirse zehirleniriz!” lakin bu durumun bir gerçeklik hissesi var mı bilmiyoruz.

Bilimsel araştırmalara göre aslında bu durum biraz şartlara bağlı. Nasıl mı?
Zehirlenme hadiselerini duymuş olsak bile bu olayların tek hatalısı balığın yanında içilen günahsız bir ayran yahut yenilen yoğurt değil. Öyleyse kim?
Güzel bir balığın yanında süt eseri tükettikten sonra endişelenenlerden misiniz?

Bu durum aslında çok sık yaşanıyor. Fakat derin bir nefes alabilirsiniz. Zira balığın yanında süt ve süt ürünleri tüketmenin ziyanlı olacağı, il efsanesinden ibaret.
“Ama zehirlenen insanların haberlerini gördük!” diye düşünebilirsiniz, haklısınız. Lakin bu zehirlenme olaylarında olay balık ve süt ürünlerinin birlikte tüketilmesinden kaynaklanmıyor. Kimine göre bu durum, geçmişteki saklama şartlarının bugünkü kadar iyi olmamasından kaynaklanıyor; kimine göre de yaşanan besin zehirlenmeleri, bu efsanenin doğuşuna sebep oldu.
Bir diğer iddia, Ayurvedik beslenme anlayışına zıt düşmesi.
Bu diyet anlayışına göre vejetaryen bir besinle vejetaryen olmayan besinin birlikte tüketilmesi sakıncalı. Süt ve süt ürünleri soğuk, balık sıcak olduğu için ikisini bir arada tüketmek, bedende bir dengesizlik yaratıyor. Anlayacağınız her kafadan bir ses çıkıyor!
Uzmanlar ise bu argümanların bir mitten öteye gitmediğini, balık ve süt ürünlerinin birlikte tüketilmesine hiçbir sakınca olmadığını belirtiyor. Pekala bugüne dek öğrendiğimiz tüm bilgiler yanlış mıydı?
Aslında hayır. Histamin proteinleri, bu iki besinin aynı anda tüketildiğinde zehirlenme yarattığı tezinin temeli.

Histamin, balıklarda ve ayran, yoğurt aynıi fermente süt eserlerinde bulunan bir protein çeşidi. Histamin intoleransı bulunan bireyler, çokça histamin bulunan iki eseri de birlikte tükettiklerinde bir zehirlenme yaşayabiliyorlar. Taze, işlenmemiş besinlerin histamin ölçüleri daha düşük oluyor.
Özellikle hamsi ve daha koyu renkli eti olan balıklarda histidin amino asidi oldukça yüksek oranda mevcut. Bu balık tipleri, uygun olmayan şartlarda beklerlerse histidin amino asidinden histamin oluşabiliyor.
Uzmanların görüşüne göre bu il efsanesini doğrulayan durumlar şunlar: Ürünleri taze tüketmemek, uygun saklama şartlarında bekletmemek ve taze olmayan şekilde tüketmek. Yani, şayet histamin intoleransınız yoksa süt ürünleri ile balığı birlikte tüketmeniz, zehirlenmeye yol açmayacaktır.