Stratosferi kurutsak, gezegenimizi iklim felaketlerinden koruyabilir miyiz?

İklim değişimi dünyada büyük ekonomik ve toplumsal değişimlere neden olabileceği için herkesi korkutuyor. Değişen iklimler nedeniyle birkaç milyar insanın göç etmek zorunda kalabileceği bir kabus senaryosu bile var. Lakin bilim insanları şu anda bu sorunu hafifletebilecek bir teoriyi tartışıyorlar.

Bilim insanları, Dünya’nın stratosferini kurutmanın iklim kriziyle başa çıkmayı kolaylaştırabileceğini iddia ediyorlar. Pekibu nasıl yapılabilir?

İnsanlar sera gazlarından bahsettiğinde, muhtemelen aklınıza endüstriyel faaliyetlerinin pompaladığı en problemli emisyonlardan ikisi olan karbondioksit ve metan geliyordur. Lakin doğal su buharı aslında en bol bulunan sera gazıdır ve Dünya atmosferinde büyük ölçüde ısıyı hapseder. Yeni bir çalışmada, NOAA Kimya Bilimleri Laboratuvarı’ndaki bilim insanları, atmosferin üst kısmı olan stratosferi susuz bırakarak, ısıyı hapseden bu su buharını uzaklaştırmak suretiyle Dünya’yı soğutmanın varsayımsal olarak mümkün olup olmayacağını sorguluyor.

Gökyüzüne su püskürterek nemi azaltmak

Bunu yapmanın bir yolu, atmosferin birtakım kısımlarına, nemin buz kristalleri halinde ağırlaşması ve sonunda yağmura neden olacak ve böylelikle atmosferi su buharından arındıran küçük parçacıklar püskürtmek olabilir.

Çalışmanın başyazarı ve Ulusal Okyanus ve Atmosfer Yönetimi (NOAA) Kimyasal Bilimler Laboratuvarı’nda araştırma fizikçisi olan Joshua Schwarz şöyle diyor: “Saf su buharı basitçe buz kristalleri oluşturmaz. Buzun oluşması için bir tohuma, örneğin bir toz parçacığına ihtiyaç vardır.”

Sıcaklığın buharlaşmayı teşvik ettiği tropik bölgelerde atmosfere çok ölçüde su buharı giriyor. Bu bilgiyle donanmış olan ekip, plan için kilit bir amacın, stratosfere taşınan su buharı için çok önemli bir geçit görevi gören Avustralya büyüklüğünde bir bölge olan Batı Pasifik Soğuk Noktası (WCP) olabileceğini savunuyor.

Gözlemsel bilgileri ve bilgisayar modellerini kullanan bilim insanları, buz çekirdeklerinin WCP’nin aşırı doymuş havasına dağıtılmasının daha geniş iklim üzerinde nasıl bir tesiri olacağını hesapladılar ve bu yeni jeomühendislik sisteminin, insan kaynaklı sera gazı emisyonlarının devasa tesirine karşı koymak için kâfi olmasa bile, gezegeni soğutmaya yardımcı olabileceği sonucuna vardılar.

Özetlemek gerekirse, bilim insanları stratosfere saf su zerrecikleri püskürterek gökyüzündeki nemin yağmur olarak karaya düşmesini sağlamak istiyorlar. Bu da stratosferdeki su buharı oranını azaltacağı için dünyanın ısısının azalmasını bekliyorlar. Bakalım, beklediklerii olacak mı? Bu sırada, aşırı yağmurlar nedeniyle sel felaketlerinin yaşanmaması için tedbir almayı da ihmal etmeyeceklerini umuyoruz.