17.000 yıl önce nasıl terk edildiyse, hala o denli kalmayı başaran mağara

Arkeologlar, Kuzey İspanya’da “dünyanın en iyi korunmuş Paleolitik konutlarından biri” olarak tanımladıkları bir yapı buldular. 16.800 yıl öncesine tarihlenen Cantabria’daki La Garma mağarasındaki hayat alanı, etrafa saçılmış aletler ve diğer yapıtlarla bir arada neredeyse eski sakinlerinin bölgeyi terk ettiği zamanki durumunda kalmış gibi gözüküyor.

İlk olarak 1995 yılında keşfedilen La Garma mağarası, Üst Paleolitik Çağ boyunca insanların yaşadığı bir yerdi ve Eski Taş Devri’nden Magdalen döneminde yerleşimin terk edilmesine kadar uzanan tarihi ile Avrupa’nın en eksiksiz kaya sanatı koleksiyonlarından birini içeriyor. Yaklaşık 17.000 yıl önce yaşanan bir kaya çökmesi, mağaranın girişini kapatarak içindekileri tarih öncesinden kalan bir zaman kapsülü gibi kapatmıştı.

Ancak binlerce yıl boyunca ana oda erişilemez bir durumda olsa da, insanlar etraftaki mağaralarda yaşamaya devam etti. Orta Taş Periyodu, Bakır ve Tunç Çağı mezarlarından mutfak atıklarının ve hem Visigotik çağdan hem de Orta Çağ’dan Demir Çağı kalesi ve mezarlarının varlığı, insanların hayli uzun bir süre boyunca bu mağaraları kullandığını kanıtlıyor. Yeniden de, bölgenin çok uzun bir zaman dilimini içeren kullanım geçmişine karşın, antik mağara yerleşimi şimdiye kadar keşfedilmemişti.

Cantabria Üniversitesi’nin bildirdiğine göre, oval biçimli alan yaklaşık 5 metre kare büyüklüğünde ve “mağara duvarındaki yakındaki bir çıkıntıyla desteklenen, sopalardan ve derilerden yapılmış bir yapıyı yere sabitleyen” bir dizi taş blok ve dikitle sonlandırılıyor. Hayat alanının ortasında, mağaranın eski sakinlerinin günlük ömürde kullandıkları çok sayıda eşyayla çevrili bir ocak yer alıyor.

Bu eşyaların arasında taş, boynuz ve kemikten eserler üretmek için kullanılan aletlerin yanı sıra hayvanların kesilmesi ve derilerin işlenmesi sırasında kullanılan aletler de bulunuyor. Araştırmacılar, şimdiye kadar bulunan 4.614 parça arasında ayrıyeten mızraklar, iğneler ve bir “proto-zıpkın” da buldu.

Mağarada bu günlük objelere ek olarak, hem yaban öküzü hem de insan yüzü fotoğrafının kazındığı yaban öküzü kemiği de dahil olmak üzere bir dizi sanatsal modül da keşfedildi. Araştırmacılar, bunun Paleolitik Avrupa’da keşfedilen tipinin tek örneği olduğunu söylüyor.

Araştırmacılar, La Garma hakkında daha fazla bilgi edinmek ve vakitte korunmasını sürdürmek gayesiyle bir dizi müdahalesiz teknik kullanarak hafriyat ve tahlillerine devam ediyor. Keşiflerle ilgili daha fazla detayın Şubat 2024’te Ulusal Arkeoloji Müzesi’nde düzenlenecek basın toplantısında duyurulması bekleniyor.