Neredeyse Her Hayvan Doğuştan Yüzebiliyorken Biz İnsanlar Neden Sonradan Öğrenmek Zorunda Kalırız?

Bizler bebekliğimizi atlattığımızda bile yüzme bilmiyorsak bu türlü bir eylemi gerçekleştiremeyiz ve doğal olarak boğuluruz. Peki bu durum nasıl yalnızca biz insanlara has oluyor? Bunu anlamak için birkaç faktörü göz önüne almalıyız.

Hayvanlar arasında ekseriyetle doğuştan bir yetenek olarak kabul edilen yüzme, birçok tıp için neredeyse içgüdüsel bir davranışken insanlar için bu beceriyi kazanmak bir süreç gerektiriyor. “Ama bu haksızlık!” diye düşünmeden önce sebeplerine bir göz atalım.

İnsanın doğuştan gelen yüzme refleksi, hayvanlarda olduğu aynıi bariz değildir.

İnsanlar, doğum sırasında ekseriyetle kâfi kas denetimine ve koordinasyonuna sahip değildir. Yüzme, kaslar ve hudut sistemleri arasında karmaşık bir etkileşimi gerektirir; bu etkileşim, doğduklarında tam manasıyla gelişmemiştir. Doğum sırasında insanların motor hünerleri ve kas denetimi de hayli sonludur.

Bu durum; bebeklerin, doğduklarında şimdi tam olarak gelişmemiş olan nöromusküler (kas ve sinir) sistemlerinden kaynaklanır. İnsan bedeni, kasların ve hudut sisteminin karmaşık bir iş birliği içinde çalışması gereken yeteneklerle doğmaz. Bu da yüzme koordineli hareketleri gerçekleştirebilmek için gerekli olan motor marifetlerin eksikliğiyle ilgilidir.

Bunun yanı sıra yüzen bir hayvanın karada yürümesiyle benzeyenpozisyonda olduğunu görürsünüz. İnsanların ve maymunların, dik bir duruşu oldukları için yüzmek için farklı pozisyon almaları, bunu da zamanla öğrenerek geliştirmeleri gerekir.

Yüzme, bedenin farklı kas kümelerini senkronize bir şekilde kullanmayı gerektiren karmaşık bir harekettir.

Su içinde hareket etmek için vücut durumunun kontrolü, kolların ve bacakların uyumlu bir şekilde kullanılması, nefes alıp verme süreçleri aynıi bir dizi faktör; yüzme hünerini oluşturan ögelerdir. Lakin yeni doğan bir bebek, buna karmaşık kas denetimini ve uyumu derhal gerçekleştirecek yeteneğe sahip değildir.

Nöromusküler sistemin gelişimi, bebeklerde yaş ilerledikçe ve tecrübe kazandıkça artar. İlk aylarda bebekler ekseriyetle yalnızca refleksif reaksiyonlara sahiptir lakin zaman içinde kas tonusu artar, koordinasyon gelişir ve karmaşık motor maharetleri öğrenmeye başlarlar.

Yüzme yeteneği de genellikle bu süreç içinde gelişir. Ebeveynler tarafından düzenlenen su aktiviteleri, çocukların bu beceriyi öğrenmelerine yardımcı olabilir lakin ekseriyetle bu süreç doğal gelişimleriyle birlikte ilerler.

İkinci olarak refleksler, insanların su altında uzun süre boyunca nefes almasına izin vermez.

Bu refleks, suya giren birçok hayvanda bulunur doğal olarak ancak biz suya girdiğimizde nefes almamız bir durum söylediği söz edilen değildir. İnsanların doğal olarak su altında nefes alma yeteneğini kısıtlayan faktörlerden biri, yüzme refleksleri ve teneffüs sistemleri arasındaki karmaşık etkileşimdir. Bizler, doğarken suda nefes almayı engelleyen bir dizi refleksle donatılmışız.

Suya giren birçok hayvanda, doğal bir nefes tutma refleksi bulunuyor. Lakin insanların bu refleksi, su altında uzun süre boyunca nefes almayı destekleyecek kadar gelişmemiştir. İnsanlar, suya girdiklerinde otomatik olarak nefeslerini fiyatlar, lakin bu refleks uzun periyodik su altı aktiviteleri için maalesef kâfi değildir.

İnsan evrimi, büyük ölçüde karasal yaşama ahenk sağlamıştır ve bu adaptasyon süreci, suyun olduğu yaşam alanlarından uzaklaşmayı içermiştir.

Bu adaptasyonlar, insanların sucul ömür alanlarından uzak durmasını ve bundan ötürü doğuştan gelen su marifetlerine olan muhtaçlığın azalmasını etkilemiştir. İnsan evriminin çok önemli bir dönüm noktası, sulu ömür alanlarından karasal yaşama geçişle alakalıdır.

Homo erectus türü, sulu ömür alanlarından uzaklaşıp ekseriyetle karada yaşamıştır. Bu geçiş; avlanma, yiyecek toplama ve diğer aktiviteler için karada daha tesirli bir şekilde hareket etmeyi gerektirmiştir.

İşte bu sebeplerden ötürü da neredeyse tüm hayvanlar doğuştan yüzücüyken insanlar bu yeteneğini sonradan kazanıyor. Keşke bizler de diğer tüm hayvanlar aynıi refleksif olarak yüzmeyi doğuştan biliyor olsak diye insan içinden geçirmiyor değilfakat olsun!