Amazon’un Türk yöneticisinden yapay zeka uyarısı

Teknolojinin yeni soğuk savaşı artık yazılım ve donanım üzerinden yürütülüyor. Bir dönem sadece bilim kurgu filmlerine konu olan yapay zeka, bugün devletlerin egemenlik mücadelesi verdiği stratejik bir cephe haline geldi. Amazon Alexa Yapay Zeka Başkan Yardımcısı Dr. Ruhi Sarıkaya, Yıldız Teknik Üniversitesinde katıldığı konferansta bu küresel satranç tahtasındaki son hamleleri değerlendirdi.

Özellikle ABD ve Çin arasındaki rekabete dikkat çeken Sarıkaya, mevcut ambargolara rağmen dengelerin önümüzdeki on yıl içinde sarsılabileceğini ifade etti.

Dünya genelindeki teknolojik ilerleme hızı, bölgelerin yaklaşımlarına göre şekilleniyor. Sarıkaya’ya göre ABD, yapay zekayı bir beka meselesi olarak gördüğü için önündeki tüm engelleri kaldırarak ilerlemeyi seçti. Avrupa ise bu süreçte daha çok denetleme ve mevzuat tarafında kaldı. Bu durum, Avrupa’daki parlak zihinlerin ve güçlü üniversite altyapısının meyvelerini toplamak yerine, girişimcilerin rotayı Amerika’ya kırmasına neden oldu. “Amerika yenilik üretir, Avrupa düzenleme yapar” anlayışı, ekosistemin enerjisinin bürokrasiye harcanmasına yol açtı.

Çip ambargosu ve Çin’in yükselişi

Çin, akademik çalışmalar ve model geliştirme konusunda ABD’nin ensesinde olsa da en büyük engeli donanım tarafında yaşıyor. Nvidia gibi devlerin en güncel çiplerine erişimi kısıtlanan Çin, şu an için eski teknolojilerle yoluna devam etmek zorunda. Ancak bu durumun kalıcı olmayabileceğini belirten Sarıkaya, Huawei gibi şirketlerin kendi çözümlerini üretme çabasında olduğunu hatırlattı. Çin’in derin mühendislik gerektiren bu alanda on yıl içinde farkı kapatıp kendi çiplerini inşa etme potansiyeli, küresel bağımlılık tartışmalarını da beraberinde getirecek.

Yapay zekanın performansı artık pek çok bilişsel görevde insan sınırlarını zorluyor hatta bazı noktalarda geride bırakıyor. Dr. Ruhi Sarıkaya, 2016’dan bu yana konuşma tanıma, matematik ve kodlama gibi alanlarda yapay zekanın insan seviyesini aştığını vurguladı. Ancak burada asıl dikkat çeken nokta, yapay zekanın insanın henüz kavrayamadığı bağımsız alanlara sahip olması. İki zeka türü bazı noktalarda kesişse de yapay zekanın gözlemlenemeyen ancak var olan kapasitesi, gelecekteki gelişimin anahtarını oluşturuyor.

2030 yılı bir dönüm noktası olabilir

Tüm bilişsel görevleri insan düzeyinde yapabilen Genel Yapay Zeka (AGI) için öngörülen süreler, son yıllardaki devasa modellerle birlikte hızla kısaldı. Eskiden 80 yıl gibi uzak bir gelecekten bahsedilirken, bugün bu sürenin birkaç yıla indiğini düşünen analizler mevcut. Dr. Ruhi Sarıkaya kendi kişisel tahminini 2030 yılı olarak açıklarken, asıl sorunun artık bu noktaya ulaşıp ulaşılamayacağı değil, bunun ne zaman gerçekleşeceği olduğunu belirtti.