Ametaller Nedir, Özellikleri Nelerdir?

Metalleri neredeyse hepimiz biliyoruz. Isıyı ve elektriği iletirlerfakat bir de metallerin tam aksisi olan Ametaller bulunuyor. Ametaller, metallere göre epeyce farklı özelliklere sahiptirler ve neredeyse hiçbir ortak tarafları bulunmamaktadır. Ametaller, epeyce hassas ve farklı özelliklere sahip elementler olmakla birlikte, özellikleri içerisindeki karbon atomuna göre değişkenlik göstermektedir.

Ametaller, hiç tahmin etmediğimiz alanlarda da kullanılmaktadır. Bilhassa temizlik alanında, kullandığımız çoğu temizlik materyalinin içerisinde ametaller bulunuyor. Lavabo temizleyici deterjanlar kullanıyorsanız, gün içinde ametaller size epey yardımcı oluyor diyebiliriz. Dilerseniz lafı hiç uzatmadan, ametallar nelerdir, nasıl yapıdadır, nerelerde kullanılır gibi soruları yanıtlayalım.

İlk olarak, Ametaller nedir?

Ametaller, metal ve yarı metallere göre epey farklı bir yapıya sahiptirler. Ametalleri özetleyecek olursak, en açık ve net bir şekilde “herhangi bir metal özelliği barındırmayan elementler” diyebiliriz. Zira metal benzeri ısı ve elektriği geçirmiyor, herhangi bir akım sorumluluğunu yerine getirmiyorlar. Ametaller, her ne kadar metallerin tam aykırısı olsa bile hayli geniş bir kullanım alanına sahiptirler. Periyodik tabloya baktığımızda, toplamda 118 elementten sırf 11 tanesi ametal bir yapıya sahiptir. Ametaller, periyodik tabloda hayli az bir yer kaplarlar.fakat tabiata baktığımızda, sayıları az olmasına karşın epeyce büyük bir oranda bulunabilirler.

Örneğin, dünyamızdaki canlıların yaşamsal faaliyetlerini gerçekleştirebilmek için ametallere ihtiyacı bulunuyor. Zira su ve havamızın epeyce büyük bir kısmı ametaller tarafından karşılanıyor.

Ametallerin özellikleri nelerdir?

• Ametaller ziyadesiyle kırılgan bir yapıya sahiptirler.
• Ametaller mat bir yapıya sahiptirler.
• Bulundukları oda şartlarına göre fizikî değişiklikler yapabilirler
• Elektrik akımını hiç iletmez, epey az düzeyde ise ısı iletimi sağlar.
• ve – yüklü iyonlar meydana getirebilirler.
• Son katmanlarına baktığımızda, kesinlikle H (1), 4, 5, 6, 7 elektron bulundururlar.
• Doğada atomik ve bununla birlikte moleküler bir şekilde görünürler.
• Erime ve kaynama noktaları, metal elementlere göre daha düşüktür.
• Metallerle ya da diğer ametallerle çarçabuk bileşik oluşturabilirler

Ametaller nasıl bir yapıdadır?

• Azot, oksijen, hidrojen ise gaz halinde bulunabilir
• Brom elementi ise sıvı halde bulunabilir
• İyot, karbon ve kükürt elementleri ise katı halde bulunabilirler.

Ametaller, bulundukları ortamın sıcaklığına göre değişkenlik gösterebilirler. Mesela azot, klor, hidrojen ve oksijen elementleri oda sıcaklığında gaz halinde bulunurlar. Brom ise sıvı bir ametal olarak bilinir. Fosfor, kükürt benzeri elementeler ise oda sıcaklığında katı haldedirler. Kısaca özetlemek gerekirse, ametaller bulundukları odanın sıcaklığına göre değişkenlik gösterebilirler.

Ametaller nerelerde kullanılır?

• Endüstriyel ürünlerde
• Neon aydınlatmalarda
• Deterjanlarda
• Yüzme havuzlarının temizlenmesinde
• Hidroklorik Asit yapımında
• Dezenfektan üretiminde
• İçme sularının temizlenmesinde
• Yabani otları temizleme işlemlerinde
• Tuz ruhu yapımında

Genel olarak baktığımızda, ametaller temizlik alanında oldukça yaygın bir şekilde kullanılıyor diyebiliriz. Bununla birlikte, neon aydınlatmalarda da ametallere yer veriliyor. Yani, aslında ne olduğunu pek bilmeseniz bile ametaller günlük hayatınızda epey kullanışlı bir hale geliyor. Örneğin, pandemi döneminde en çok ihtiyaç duyduğumuz dezenfektanların içeriğinde bile ametaller bulunuyordu. Bununla birlikte, hayli geniş bir alan olan endüstriyel eserlerde de tekrar ametallere yer verildiğini görüyoruz. Şayet sıklıkla yüzme havuzlarını kullanıyor, yüzmekten büyük keyif alıyorsanız yeniden ametaller işinize yarıyor. Zira havuzların temizlenmesinde genel olarak klor unsuru kullanılıyor. Klor unsurunun ise, periyodik tabloya baktığımızda ametal yapıda olduğunu görüyoruz. Bununla birlikte, sırf yüzmekle kalmayıp içme sularımızın temizlenme etaplarında da yeniden ametallere büyük bir yer veriliyor.

Ametaller parlak olur mu?

Bu soru aslında hayli fazla merak ediliyor diyebiliriz. Ametallerin parlak olduğuna dair birtakım bilgiler bulunuyor.ne yazık ki ametaller parlak bir yapıya sahip değildirler. Onları parlak bir yapıya getirmek ne yazık ki mümkün değildir. Aslında bu da onları metallerden ayıran bir diğer özellik diyebiliriz. Zira metaller, parlaktırlar. Bununla birlikte ışığı çarçabuk yansıtabilirler. Genel bir özetleme yapacak olursak, metaller ışık ve ısıyı çarçabuk yansıtabildikleri için parlak bir yapıdadırlar ve ametaller ise, ısıyı ve ışığı yansıtamadıkları için mat bir yapıdadırlar.

Ametaller yalıtkan mı?

Evet, ametaller ziyadesiyle yalıtkan bir yapıdadır. Isıyı ve elektriği iletmezler. Sırf epeyce az ölçüde grafit iletebilirler. Onun haricinde herhangi bir şekilde iletim yapmazlar. Ametaller, yapıları bundan ötürü ışığı direkt olarak kırarlar yahut geçirirler. Tüm ametalleri incelediğimizde, tabiatta renkli ya da renksiz bir şekilde bulunabildiklerini görebiliyoruz. Diğer tüm özelliklerinde olduğu, bu özellikleri de onları metallerden farklı tutuyor. Zira metaller, ısıyı ve elektriği çarçabuk iletebilirler. Metaller iletken, ametaller ise tamamiyle yalıtkan bir yapıdadır. 

Ametaller hangi kümede bulunur?

Gelelim periyodik tabloda ametallerin pozisyonuna. Peridoyik tabloda 8 adet A ve 8 adet B grubu bulunmaktadır. Bunlardan kimileri ametal, kimileri ise metal yapıya sahiptirler. Periyodik tabloda 1A, 2A ve 3A grupları metalleri kapsamaktadır. Elbette, hidrojen bunların içerisine dahil değil. Ametallere baktığımızda ise 4A, 5A, 6A ve 7A gruplarında görmek mümkün. Periyodik tabloda metalleri ve ametalleri üstteki grupları işaretleyerek çarçabuk ayırabilirsiniz.

Ametal elementler nelerdir?

• İyot (F)
• Klor (Cl)
• Azot (N)
• Argon (Ar)
• Helyum (He)
• Oksijen (O)
• Brom (Br)
• Karbon (C)
• Kükürt (S)
• Fosfor (P)
• Selenyum (Se)
• Flor (F)

Periyodik tabloda toplamda 13 element, ametal bir yapıya sahiptirler. Şayet gruplara ayırarak ametalleri bulamıyorsanız, bu elementleri takip ederek çarçabuk ametalleri ayırabilirsiniz. Periyodik tabloda elementleri ayırırken, doğru bir sıralama takip ettiğinizden emin olmayı unutmayın. Aksi takdirde kusurlu sonuçları ortaya çıkarabilirsiniz.

Sizler için ametaller nedir, nasıl yapıdadır, nelerdir ve nerelerde kullanılır gibi merak edilen soruları yanıtladık. Ametalleri günlük hayatımızda pek çok alanda kullanıyoruz. Bilhassa sık temizlik yapan birisiyseniz, ametaller ile her gün çalışıyor olabilirsiniz. Ametaller, her ne kadar az görünseler bile periyodik tablomuzda epeyce yer kaplamaktadırlar. Sizler ametaller hakkında ne düşünüyorsunuz? Bizlerle paylaşmayı unutmayın.