Araba dalıyla ilgili yapılan bir araştırma, şirketlerin data kapalılığı konusunda berbat durumda olduğunu gözler önüne serdi. İşi abartan kimi şirketler, seks hayatınızı bile takip ediyorlar…

Popüler internet tarayıcısı Firefox’un da geliştiricisi olan, geçmişte inançlı internet kullanımıyla şahsî bilgilerin nasıl işlendiğine ilişkin pek çok araştırma yapan ve ikaz niteliğinde kılavuzlar hazırlayan Mozilla Vakfı, bu kere dünyanın en tanınan araba markalarını kapsayan çarpıcı bir araştırma yaptı. Firmaların kullanıcı bilgilerini nasıl işlediklerini inceleyen araştırma ekibi, tahmin bile edemeyeceğiniz sonuçlara ulaştı. Mozilla, araba şirketlerinin kullanıcı verileriniher alanda “sattıklarını” tespit etti.
Mozilla’nın araştırmasına, aralarında Renault, Toyota, Tesla, Nissan, Kia, Volkswagen, Ford, Mercedes-Benz ve Hyundaii dünyaca ünlü araba üreticilerini içeren 25 şirket dahil edildi. Mozilla araştırmacıları, bu şirketlerin kullanıcı datalarını nasıl topladıklarını ve dağıttıklarını tüm ayrıntıları ile araştırdı. Yapılan araştırmaya göre şirketlerin yüzde 84’ü, kullanıcı bilgilerini üçüncü taraflarla paylaşıyordu. Şirketlerin yüzde 76’sı kullanıcı datalarını satmak için müşteriden izin isterken, yüzde 56’sı ise bilgileri hükümet ve kolluk kuvvetleri ile paylaşıyordu.
Otomobil şirketleri, hangi dataları paylaşıyor?

Mozilla’nın yaptığı araştırmaya göre araba şirketleri, aklınıza gelebilecek her türlü datayı paylaşabiliyorlar. İsim, adres, e-posta ve telefon numarası benzeri bilgilerin paylaşılmasına esasen alışığız. Lakin şirketler, bunların ötesine geçiyor. O denli ki şoförün ırkı, genetik bilgileri ve hatta göçmenlik durumu gibi daha özel datalar bile üçüncü taraflarla paylaşılabiliyor.
Peki bir araba şirketi bu kadar bilgiyi nasıl topluyor?
Mozilla’ya göre araba sahiplerine ait datalar, direkt otomobiller üzerinden toplanıyor. Arabalarda on yıllardır sistem kaydı yapabilen bilgisayarlar olduğunu aktaran Mozilla, çağdaş arabaların ise internete bile bağlanabildiğini, sensörler, sesli asistanlar ve telefon kontakları ile dataların toplandığını iddia ediyor. Mozilla’nın demek istediği şey aslında şu: Bugün akıllı telefonlarınız ile arabalar, aslında şekilde sizi takip edip, datalarınızı topluyor.
Tesla, diğer 24 şirketten daha kötü durumda!

Mozilla, araba kesimiyle ilgili araştırmasında 5 kategori oluşturdu. “Veri kullanımı”, “veri kontrolü”, “sürüş kayıtları”, “güvenlik” ve “yapay zekâ” olarak karşımıza çıkan bu kategorilerin tümünde de yetersiz kalan tek şirket Tesla’ydı. Diğer 24 üreticinin çok büyük bir kısmı ise yapay zekâ dışında kalan diğer dört kategoride yetersiz kaldı. Buna karşın; Mozilla’ya göre en berbat ikinci şirket, Nissan’dı. Mozilla’ya göre Nissan, “seks hayatınızı” bile takip ediyor. bir durum Kia’da da mevcut….
Mozilla’ya göre markaların durumu:
| Marka | Veri kullanımı | Veri kontrolü | Sürüş kayıtları | Güvenlik | Yapay zekâ |
|---|---|---|---|---|---|
| Renault | Yetersiz | – | – | Yetersiz | – |
| Dacia | Yetersiz | – | – | Yetersiz | – |
| BMW | Yetersiz | Yetersiz | – | Yetersiz | – |
| Subaru | Yetersiz | Yetersiz | – | Yetersiz | – |
| Fiat | Yetersiz | Yetersiz | – | Yetersiz | – |
| Jeep | Yetersiz | Yetersiz | – | Yetersiz | – |
| Chrysler | Yetersiz | Yetersiz | – | Yetersiz | – |
| Dodge | Yetersiz | Yetersiz | – | Yetersiz | – |
| Volkswagen | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Toyota | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Lexus | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Ford | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Lincoln | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Audi | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Mercedes-Benz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Honda | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Acura | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Kia | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Chevrolet | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Buick | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| GMC | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Cadillac | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Hyundai | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Nissan | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | – |
| Tesla | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz | Yetersiz |
Otomobil şirketleri, ruh sağlığı uygulamaları ile seks oyuncakları şirketlerinden bile kötü durumda…

Mozilla’nın yaptığı araştırmada çarpıcı bir ayrıntı var. Kuruluşa göre data kapalılığı yetersiz olduğu konusunda kötü bir üne sahip olan ruh sağlığı uygulamalarının yüzde 37’si, incelenen araba şirketlerinden daha inançlı durumda. Ayrıyeten araba şirketleri, güvenlik bilgilerini paylaşma konusunda bile daha kötü durumdalar. Mozilla araştırmacılarına göre flört uygulamaları ve seks oyuncakları üreten şirketler, güvenlik bilgilendirmesi noktasında araba şirketlerinden çok daha iyi bir noktada yer alıyorlar.
Tüm bunlar tamam. Pekala kendimizi nasıl koruyacağız?
Mozilla tarafından yapılan açıklamalarda, kullanıcıların neler yapabileceklerine de değinildi. Açıklamaya göre üzgünüz lakin yapabileceğiniz çok da bir şey yok. Sonuçta bu alanda çok iyi olan bir marka yok. Fakat Mozilla, şirketlerin binlerce sözden oluşan gizlilik siyasetlerini okuyabileceklerini, bu sayede kendilerini nasıl koruyabileceklerine ilişkin tahlil üretebileceklerini söylüyor…
Not: Bu makalenin Mozilla’nın araştırmasını yansıttığını unutmayın. Yarın diğer bir ekip tarafından yapılacak öbür bir araştırma, daha farklı sonuçlar ortaya koyabilir.