Güneşli Bir Günde Ansızın Hapşırma Krizine Girdiğiniz Oluyor mu? Gelin Sebebini Anlatıyoruz

Sadece güneşe değil flaş ışıklara bakınca da hapşırma refleksi gelişiyor. Aslında bu durumun birden fazla ismi varfakat en yaygınları “fotik hapşırık refleksi” ve “güneş hapşırığı”. Siz artık kendi durumunuza en uygununu kullanabilirsiniz.

Gelelim o zaman neden hapşırık krizlerine girdiğimize. Nedenleri olduğu kadar eski vakitlerden teorileri de olan bir durum ile karşı karşıyayız.

Filozofların bu hususta kimi teorileri vardı. Önce büyüklerimizin tabirleri ile başlayalım.

Hapşırma yalnızca günümüzde değil eski vakitlerde da epey merak edilen bir bahisti ki yazılı kaynaklara bile geçmiş. Antik Yunan Filozofu Aristoteles’e göre güneşin sıcaklığı burnumuzu tahriş ediyor ve hapşırmaya neden oluyor.

İngiliz Filozof Francis Bacon ise güneş ışığı gözlerimizi sulandırıyor ve suyun burnumuzu gıdıklaması hapşırmayı tetikliyor.

Peki bilim ne diyor?

Temelde, gözlerimizden gelen sinyallerin beyindeki trigeminal sonla etkileşime girmesiyle ilgili. Trigeminal hudut; yüz, burun ve ağız bölgesindeki duyuları denetim eden büyük bir hudut. Güneş ışığı gözlere vurduğunda ise bu hudut aşırı uyarılıyor ve sonuç olarak hapşırma refleksi tetikleniyor. Sonra gelsin nöbetler.

Yanlış alarm!

Hapşırma, bedenin burun yoluyla yabancı hususları atma metodu olduğunu biliyoruz. Güneşe bakıldığında meydana gelen hapşırık refleksi ise aslında bir çeşit yanlış alarm. Beyin, güneş ışığını ezkaza burnun içindeki bir tahriş edici olarak algılıyor ve bu yanılgı, hapşırık refleksini tetikliyor.

Bu durumun evrimsel bir avantajı olup olmadığı ise hâlâ tartışma konusu. Lakin bu refleksin zararsız olduğu ve ekseriyetle yalnızca birkaç saniye sürdüğü de biliniyor.

Şaşırtıcı ama gerçek. Bu da bir genetik miras.

Hapşırma konusunda aslında çok fazla araştırma yok zira insan hayatını tehlikeye atan bir durum değil. Bu yüzden de bütçe ayırmak zor. Fakat tekrar de hiç yok değil. Kimi araştırmalarda görülüyor ki fotik hapşırma refleksi genetik bir bileşen.

Nüfusun yaklaşık yüzde 18 ila 35’ini etkiliyor ve ekseriyetle ailelerden miras yoluyla geçiyor. Şayet ebeveynleriniz ile güneşi görünce anda hapşırmaya başlıyorsanız vay hâlinize.

Güneş hapşırıkları hakkında bir diğer bilgi ise bu durumun beyaz bireylerde, bilhassa bayanlarda daha yaygın görüldüğü üzerine.

Azaltmak için neler yapabilirsiniz?

Özellikle otomobil veya ağır iş makinesi kullanmak hayatınızı tehlikeye atacak durumlarda almanız gereken tedbirler var. Karanlık bir tünelden çıkarken bir anda güneşi görüp hapşırmaya başlamak o anda gözlerinizi de kapatacağınızdan hayatınızı tehlikeye atabilir.

Hem kendinizi korumak hem de nöbetlerden kurtulmak istiyorsanız güneş gözlüğü takabilir, şapka kullanabilir ve güneşe bakmadan önce yavaşça göz kırparak ani ışık değişikliklerini azaltabilirsiniz.

Zaman zaman rahatsız edici bir durum olsa da hapşırmanın hayati bir tehlikesi olmadığı için içiniz rahat olsun.

Ayrıca hapşırırken gözlerimizin neden kapandığı bir öbür merak konusu. O husus hakkında da bir içeriğimiz var. İncelemek isteyenleri ilgili içeriklere alabiliriz.

Bunlara da göz atmak ister misiniz?