Şimdi cebe sığan bilgisayarlar çoğu zaman bu türlü değildi. İlk bilgisayar nasıldı ve ne için üretilmişti, gelin birlikte inceleyelim.

İlk bilgisayarlar nasıldı diye merak ettiğiniz oldu mu? Günümüzün teknolojik dünyasında bilgisayarlar masaüstü, dizüstü ya da tablet versiyonlarıyla geçmişteki gelişmelerden bugünü en farklı kılan icatlardan biridir. Temelde insan hayatını daha pratik hale getirmek için üretilen lakin zamanla farklı işlerin yapılabilir olduğu bu aygıtların birincisi nasıldı? Hangi yıllarda ne için kullanıldı, gelin birlikte inceleyelim.
İlk bilgisayar nasıl icat edildi?
Bilgisayarlar programlama araçlarını kullanarak data sürece, saklama ve tahlil etme gibi mantık süreçlerini muhakkak algoritmalarla çalıştıran makinelerdir. Günümüz dünyasında insan hayatının eğitim, haberleşme, iş ve keyifli vakit geçirmek gibi birçok temel muhtaçlığını karşılayan bu aygıtlar geçmişten bugüne yaklaşık 100 yıllık bir gelişim geçmişine sahip olsa da ilk bilgisayar bugünden çok daha farklı süreçler için kullanılıyordu.
Eski çağlarda muhakkak hesaplama süreçleri nüfusun az olması nedeniyle abaküsi kolay icatlarla gerçekleştirilebiliyordu. Lakin zamanla nüfusun artması ve gelişen hayat şartları hesaplamaların daha karmaşık formüllerle daha kısa müddetlerde yapılması durumlarını yarattı.
Bu nedenle bilgisayarların icadına giden ilk yollarda Pascal’ın hesap makinesi ve Leibniz çarkı benzeri görece kolay matematiksel süreçler yapan aygıtlar geliştirildi. Otomatik olarak çalışan ilk elektromekanik bilgisayar Mark-1 ise delikli kartların geliştirilmesiyle icat edilmiş oldu. Zamanla bu kartlar bellek olarak kullanılmaya başlandı. Programlanabilir ilk bilgisayar olan Z3 ise 2. Dünya Savaşı’nda Almanların saklı şifreler yazmak için kullandığı bilgisayar oldu.
Modern bilgisayar ne zaman kullanıldı?
Teknoloji dünyasında bugünkü bilgisayar geliştirmelerinin temeli olarak görülen ve ilk çağdaş bilgisayar olarak kabul edilen aygıt ENIAC oldu. Fizik ve bilgisayar bilimcisi John W. Mauchly ve elektrik mühendisi J. Presper Eckert tarafından geliştirilen ENIAC’ın üretilme amaçladığı savaş anında atılan bombaların nereye düşeceğini hesaplamaktı. İnsan uğraşıyla yaklaşık 20 saat zaman alan bu işlem ENIAC ile sadece 30 saniyede hesaplanabiliyordu.

Mikroişlemci ve entegre devreler gibi teknolojik gelişmeler şimdi o periyotlarda üretilmediği için ENIAC 18.000 adet vakumlu tüpleri ve her birinin el yardımıyla lehimlendiği 5 milyon ek kesimiyle çok büyük bir odayı kaplıyordu ve 30 ton tartıya sahipti. 50 konutun tükettiği kadar enerji tüketen ENIAC için geliştirilen soğutma sistemi de tekrar bir o kadar enerji harcıyor ve epeyce geniş bir yer kaplıyordu.
Tarihte ilk bilgisayar olarak kabul gören ENIAC için ilk deneme 1945 yılında başlamış ve basına tanıtılması savaşın bittiği yıl olan 1947 olmuştu. Savaş sonrasında birkaç yıl boyunca hava varsayımı de dahil olmak üzere birçok bilimsel hesaplama için ENIAC kullanıldı.
Ancak ilerleyen yıllarda daha az enerji tüketerek aynı süreçleri yapan EDVAC ve ORDVAC üretilince ENIAC da tarihin tozlu raflarındaki yerini almış oldu. Bugün ise ENIAC’a ait olan modüller ve üretiminde kullanılan materyaller Washington’da Amerikan Ulusal Müzesi’nde sergileniyor.