Neredeyse Tüm Ülkeler 6G İçin Hazırlanırken Türkiye 5G İçin Neden Bu Kadar Geç Kaldı?

“2026’da geçmemiz planlanan 5G teknolojisi ile biz neden bu kadar geç tanışıyoruz?” gibi sorular sorulmaya başlanırken diğer ülkelerin 6G planları da atlanmaması gereken bir husus. 

5G’nin geniş çapta yüksek performans sağlama konusunda kimi zorlukları olduğui hâlâ birçok teknoloji merkezinde tam olarak olgunlaşmış olduğunu söylemek zor. Peki nitekim de Türkiye, 5G için geç mi kaldı?

5G, 4G’ye kıyasla çok daha yüksek suratlar sunarken bunun için daha fazla anten suramı gerekiyor.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, birkaç gün önce yaptığı konuşmada 2071 vizyonlarını belirlediklerini ve bu çerçevede ulaştırma altyapısına 272 milyar dolarlık bir yatırım yapacaklarını duyurdu.

5G teknolojisine geçiş için uygun piyasa şartlarını beklediklerini dile getiren Uraloğlu, “Muhtemelen 2026’da 5G’ye adım atacağız. Türksat 6A’yı ise haziran ayında yörüngesine göndereceğiz. Bu ay içinde yer teslimini gerçekleştirmeyi planlıyoruz.” şeklinde açıklamalar gerçekleştirdi.

Hâl bu türlü olunca dünya 6G için hazırlanırken Türkiye’nin neden 5G için geç kaldığı ve hangi münasebetlerle bu süreci geciktirdiği sorusu akıllara geliyor.

GSM operatörleri, bu durumla ilgili kendi özel 5G ağlarını kurmak isteyerek evvelki ağlardan farklı bir yaklaşım sergiliyorlar. Öte yandan Ulaştırma Bakanlığı, klasik yolla ihale yapmayı planlayarak gelir beklentisi içinde. Ancak gelişmiş ülkeler bu alana çok önemli yatırımlar yapıyorlar.

ULAK ve HTK gibi kuruluşlar da 5G için ürün geliştirme ve kamu otoriteleriyle testler yapma konusunda etkin rol alıyorlar. Ama Türkiye’nin 5G konusundaki tablosu epey karmaşık ve sanıldığı benzeri net değil.

Ülkemiz, 4G ihalesi sürecinde önemli meseleler yaşamıştı.

İlk ihale iptal edilmiş ve kriterler değiştirilerek yerlilik kaideleri yükseltilmişti. Sonuç olarak ülkemize en yeni sürüm ya da 4G’nin ulaştığı en üst düzeyin telekomünikasyon kesimine kazandırılması hedeflendi ve 4.5G olarak isimlendirilen bir ihaleye çıkılmıştı.

Bu adım, Cumhurbaşkanı’nın müdahalesi olmadan önce eski kuşak 4G altyapı ürünlerinin getirileceği bir duruma yol açacaktı.

Sonrasında ne oldu dersiniz?

Yerlilik konusunda şirketler geç denetlendi ve ürün teknoloji ve kullanım kriterlerine ahenk sağlayamadılar. Bu mevzuda uyaran ya da yaptırım uygulayan bir otorite de ortaya çıkmadı.

Turkcell, Vodafone ve Türk Telekom idareleri, daha önce Huawei, Ericsson, Nokia, Samsung gibi önde gelen şirketlerle yaptıkları mutabakatları devreye alarak yollarına devam ettiler. Yatırımlar yapıldıktan sonra tespit edilen eksikliklere karşın ilgili taraflara yaptırım uygulanmadı.

Nisan 2016’da 4.5G’ye geçtik. Fakat hâlâ ülkenin her noktasına bu hizmet ulaşmış değil. 5G’ye geçiş konusunda ise 2026 yılı belirlenmiş görünüyor. Ülkemizdeki 4.5G altyapısı ise telekomünikasyon kesiminin gereksinimlerini karşılıyor.

Sınırlı alanlar için izin verilerek Türkiye, milli teknolojilerini sisteme entegre edip 5G’ye hazır hâle gelebilir. Ülkemizde şu an 5G, İstanbul Havalimanı’nda kullanılabiliyor.

Peki 5G bizlere neler vadediyor?

İlk olarak, 5G’nin sunacağı yüksek süratten bahsedelim. Dosya indirme, içerik akışı ve hatta oyun oynamak aynıi her türlü online aktivite çok daha süratli olacak.

Bir diğer çok önemli özellik ise düşük gecikme müddeti. Bu süre, cihazlarımız arasındaki iletişim hızını belirler. Bu özellik, bilhassa oyun severler ve sanal gerçeklik tutkunları için çok heyecan verici.

5G’nin bir öbür büyük artısı da yüksek aygıt irtibat kapasitesi.

Aynı anda bir sürü aygıtı bağlamak 5G ile bir sorun hâline gelmeyecek. Bu da akıllı ev sistemlerinden sensör ağlarına kadar birçok alanda büyük yarar sağlayacak görünüyor.

Ayrıca 5G’nin daha geniş bir kapsama alanı sunacağını da unutmamak gerek. Bu da demek oluyor ki daha uzak ve kırsal bölgelerde bile güçlü bir sinyal alabileceğiz.

Kısacası; 5G’nin bize sunacağı sürat, güvenilirlik ve geniş kapsama alanı iletişim dünyasını kökten değiştirecek. Bu teknolojiyle, gelecekte çok daha temaslı ve yenilikçi bir dünyada yaşayacağımız kesin!

Biz 5G için hazırlanırken dünyada 6G gelişmeleri nasıl ilerliyor?

Ülkemizde şimdi 6G ile ilgili herhangi bir çalışma görünmüyor. Ancak dünyanın birçok ülkesinde, üniversiteler, kamu ve özel kuruluşlar, operatörler, üreticiler ve enstitüler aracılığıyla çok önemli Ar-Ge faaliyetleri yürütülüyor. Bu faaliyetler, gelecekteki kablosuz iletişim teknolojilerinin şekillenmesinde ve geliştirilmesinde çok önemli bir rol oynayacak.

Mesela Çinli üretici ZTE ile China Unicom; 6G teknolojilerinin gelişimi için bir anlaşma yaparak uydu şebekeleri, objelerin interneti (IoT) ve endüstriyel IoT benzeri alanlarda 6G’nin entegrasyonunu teşvik etmeyi ve teknolojik yenilikler üzerinde iş birliği yapmayı hedefliyorlar.

İngiltere’de Surrey Üniversitesi, 6. Kuşak Yenilik Merkezi’ni kurarak gelecek jenerasyon telekomünikasyon mühendisliğine odaklanan global bir araştırma merkezi oluşturmayı planlıyor.

Nokia, Avrupa Komitesi’nin 6G araştırma inisiyatifi olan Hexa-X projesine liderlik ederken temel 6G teknolojilerini de geliştirmeyi amaçlıyor.

Projenin diğer üyeleri arasındaEricsson, Atos, Intel, Orange ve Telefonica gibi büyük şirketler var. Güney Kore ve Japonya gibi ülkeler de 6G araştırmalarına çok önemli kaynaklar ayırıyorlar.

Güney Kore hükûmeti, 6G hizmetlerinin 2028-2030 yılları arasında ticari olarak başlatılmasını hedeflemekte ve 6G araştırmaları için büyük yatırımlar yapmakta.

Japonya da 6G Ar-Ge’si için çok önemli bir bütçe ayırarak telekomünikasyon alanında lider bir pozisyon elde etmeyi ve yeni kuşak kablosuz iletişim teknolojilerini geliştirmeyi amaçlıyor.

Türkiye’nin 5G kullanım haritası.

Almanya’daki Fraunhofer Enstitüsü ve Fransız Elektronik ve Bilgi Teknolojileri Araştırma Enstitüsü (CEA-Leti) kuruluşlar, 6G araştırmalarını yürütüyor ve gelecek kuşak kablosuz iletişim teknolojilerinin geliştirilmesine katkıda bulunmayı hedefliyorlar.

Tüm bu çalışmalar da gelecekteki kablosuz iletişim teknolojilerinin şekillenmesinde ve geliştirilmesinde çok önemli bir rol oynayacak ve dünya genelinde iletişim altyapısını çok önemli ölçüde etkileyecek görünüyor. 

İlginizi çekebilecek diğer içeriklerimiz: