Son Vakitlerde İsmini Sıklıkla Duyduğumuz Kayropraktik Tedavinin Bilimsel Bir Desteği Var mı?

Kayropraktik, son vakitlerde her yerde görüntülerine rastladığımız bir uygulama. İzlerken çıkan kat küt sesi biraz rahatsız edici olsa da uygulanan kişi nasıl rahatladığını anlata anlata bitiremiyor. Bu tedavi yalnızca insanlara mahsus değil, hayvanlara da uygulanabiliyor. Onların lisanı tahminen nasıl rahatladıklarını anlatmaya yetmiyor ama sizce de o rahatlık yüzlerinden okunmuyor mu? 

Şu sıralar herkesin merak ettiği ve yaptırmak istediği bu tedaviyi uygulatanlar arasında çok ünlü şahıslar de var. Bu kadar yaygınlaşan bu uygulamayla ilgili tabii ki bazı tereddütler de var. Yakın vakitte 28 yaşındaki genç bir kadın, kayropraktik uygulama sonrasında felç geçirdi. Bu da tartışmaların yeterlice artmasına neden oldu. Zati çoğunluğun kuşkuyla yaklaştığı kayropraktik uygulama sahiden risk taşıyor mu sizin için inceledik.

Kayropraktik tedavinin önce biraz ne olduğundan bahsedelim.

Yunanca “cheri”, el; “praktikos” ise uygulama manasında. Bu iki söz yan yana gelerek kayropraktik kavramı oluşturulmuş. Tarihi Yunan tabiplerine uzanan bu uygulama asıl olarak Daniel David (D.D.) Palmer tarafından 19. yüzyılda keşfediliyor. Bu uygulamada emel, kas-iskelet ve hudut sistemindeki sorunları ilaçsız ve ameliyatsız tedavi edebilmek.

Kayropraktik uygulamada önce tedavinin yapılacağı yer belirleniyor ve kayropraktör, ellerini kullanarak bu tedaviyi uyguluyor. Bu tedavi yoluyla omurga, kas ve kemiklere müdahale edilebiliyor. 

Kayropraktik tedavi, elle uygulanan bir alternatif tedavi formu.

Bu tedavi uygulanırken asıl olan, elle müdahalefakat kimi durumlarda masa takviyeli tedaviler de olabiliyor. Kayropraktik tek başına uygulanabileceği fizik tedavi yahut antrenmanla birlikte de yapılması mümkün.

Kayropraktik tedavi hangi durumlarda uygulanıyor?

Kayropraktik tedavinin uygulanması için bir sorunun olması gerekiyor. Bu sorunlardan kimileri şunlar:

• Akut ve kronik boyun ve bel ağrısı
• Burkulmalar
• Skolyoz
• Akut ve kronik yumuşak doku zorlanmaları
• Kronik servikal kaynaklı baş ağrısı
• Mesleki ve sporla ilgili kas-iskelet yaralanmaları

Ama tekrar de bu problemler olsa da uygulamanın mümkün olmadığı birtakım durumlar var. Uygulanmayacak kimi durumlar ise şunlar:

• Akut kırık
• Spinal Kord tümörü
• Romatoid artrit
• Kan hastalıkları
• Vertebral tümör

Şimdi herkesin merak ettiği soruya gelelim, kayropraktik tedavi bilimsel bir temele dayanıyor mu?

Bu uygulamaların bir bilime dayanıp dayanmadığı herkesin merak ettiği hususlardan. Kimileri tarafından karyopraktik kırık çıkıklardan öteye gidemeyen bir uygulama olarak görülse de aslında alternatif bir tedavi biçimi.

Aslında kayropraktik, birçok ülkede yasal olarak tanınmış durumda. Dünya Sağlık Örgütü de kayropraktiği bilimsel bir tedavi olarak kabul ediyor.

Bu tedavinin “inme”ye neden olduğu örnekler bulunuyor.

Her ne kadar kayropraktörler, araştırmalarla bu tedavi halinin tesirinin kanıtlandığını iddia etse de yakın vakitte meydana gelen bir olay, tedaviden kuşku edilmesine neden oldu. Fakat bu haberlere karşın uygulayıcıları, kayropraktikle ilgili tespit edilmiş herhangi bir yan tesirin olmadığını savunuyor.

Videoda söz edilen kişi, Caitlin Jensen. Caitlin, 16 Haziran 2022 yılında kayropraktör tarafından uygulanan tedavi sonrasında inmeye neden olan vertebral arter diseksiyonu geçiriyor. O günden beri Caitlin uzun süre hastanede yatıyor ve hâlâ tekerlekli sandalyede hayatını sürdürüyor.

Bu olay sonrasında konuşan annesi, kendisiyle bu durumu yaşayan birçok kişinin irtibat kurduğunundan bahsediyor.şekilde hekimlerin da bu olaylarla çok karşılaştıklarını anlatıyor.

Kayropraktik uygulamanın komplikasyonları var mı?

Her ilacın ya da tedavinin bir komplikasyonu olduğu kayropraktik uygulamanın da kimi komplikasyonları olduğu söyleniyor. Uygulama sonrasında tedavi edilen bölgede rahatsızlık görülebiliyor.fakat bu yan tesirin en geç 24 saat içinde son bulması bekleniyor.

Daha ciddi yan tesirlerin görüldüğü durumlar da var. Bu uygulama sonunda ender olarak kauda ekuina sendromu görülebiliyor.bu komplikasyonun çok az bildirildiği de kaydediliyor. 

Bu komplikasyonların bilgi, maharet ve teknik eksiklikten dolayı olduğu iddia ediliyor. Yani uygulamanın kendi başına bir sorunu olmadığı yalnızca uygulayanlar nedeniyle ortaya çıkabilecek sorunların olduğu söyleniyor.

Nasıl iyi ve kötü tabip varsa şekilde iyi ve kötü kayropraktörlerin olabileceği ve yeterince bilgili olmayanların yanlış uygulamaları sonucunda önemli hasarların doğabileceği belirtiliyor. 

Uygulamayla ilgili verilere de bakalım…

Kayropraktik uygulamalarla ilgili olarak birçok araştırma yapılmış. Bu araştırmalarda çıkan sonuç ise birçok ağrıya kayropraktiğin iyi geldiği yönünde. Bel, boyun ağrısı benzeri ağrıların kayropraktik uygulamalar sonrasında hafiflediği araştırmalarda ortaya koyulmuş.

Kayropraktik uygulamaların sonuçlarıyla ilgili en büyük sıkıntı hadiselerin sonuçlarını takip edecek bir sistemin olmaması. Bundan Ötürü kaç kişinin başına ne geldiği bilinemiyor.

1980 yılında yapılan araştırmada, Ulusal Kayropraktik Koleji kliniklerinde 15 yılda beş milyon tedavi yapıldığı ve bunlarda hiçbir vertebral arter sendromu olayı oluşmadığı belirtilmiş. Bu oranlara bakılarak önemli komplikasyonların çok nadir olduğu ifade ediliyor. 

Bir araştırmadaki bilgiye göre meydana gelen arteriyel diseksiyonların %11’inin nedeni kayropraktik uygulamalar. Başka bir araştırmada ise kayropraktik uygulamada felç geçirme riskinin doktora gidildiğindekiyle aynı seviyede olduğu iddia ediliyor. Bir diğer araştırmada ise 134 milyondan fazla kayropraktik uygulama sonucunda yalnızca 23 atardamar yırtılma vakası olduğu ortaya konmuş.

Kayropraktik bugün birçok ülkede yasal olarak tanınıyor ama uygulayan herkes uzman mı?

Gelinen son nokta, her tedavi gibi kayropraktik uygulamaların da riskleri olduğu yönünde. Ama bu risklerin hekim ya da ilaç tedavilerinden daha fazla olmadığı savunuluyor. 

Kayropraktik uygulamalar; Kanada, ABD, İngiltere, BAE, Güney Afrika, İran, Ürdün, Kongo Cumhuriyeti gibi ülkelerde yasal olarak tanımlanmış ve uygulanıyor. Amerika’dan gelen dataya göre ABD’de yetişkinlerin neredeyse %15’i her yıl kayropraktik tedaviye başvuruyor.

• Videoyu görüntüleyemiyorsanız buraya tıklayabilirsiniz.

Türkiye’de kayropraktik uygulamasını sadece hekimler gerçekleştirebiliyor. ama tabip olmak kâfi değil, ayrıyeten hekimlerin bu bahiste sertifika alması da gerekiyor. 

• Videoyu görüntüleyemiyorsanız buraya tıklayabilirsiniz.

Kayropraktik tahminen de ağrıları gideriyor bunu bilemiyoruzuygulayanların yeterliliği her hususta olduğu benzeri burada da önemli. Ehil olmayan kimseler tarafından “merdiven altı” kliniklerde gerçekleştirilen her uygulamanın sonu kötü bitebilir.

Eğer bu türlü bir uzmana başvurmayı düşünüyorsanız kesinlikle yetkinliğini denetim etmeniz gerek. Ayrıyeten doktor görüşü almadan bu uygulamayı yaptırmak pek doğru değil.

Kaynaklar: Türkiye Klinikleri, Rehber Kitapçık, Tanınan Sağlık, Kayropraktik, Medicana, Fizyorem, Medical, Independent, NY Times, Time, Kayropraktik, Bianet

İlginizi çekebilecek diğer içerikler: