Türkiye’de keşfedildi: Binlerce yıllık çivi yazılı tablet, bulunan en eski satış fişi olabilir

Arkeologlar, Türkiye’nin güneyinde, dünyanın bilinen en eski satış makbuzlarından biri olduğu anlaşılan bir kil tablet buldu. Çivi yazısıyla yazılan antik doküman, M.Ö. 15. yüzyıla kadar uzanıyor ve büyük ölçülerde ahşap mobilya satın alındığını gösteriyor.

Keşfi açıklayan Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Ersoy, araştırmacıların Hatay’ın Reyhanlı ilçesinde “Eski Alalah” olarak da bilinen Aççana Höyük’te dikkat cazip kalıntıya rastladıklarını doğruladı. Bu tablet, geçtiğimiz yıl yaşadığımız yıkıcı sarsıntının akabinde Aççana Höyük bilinen antik bir alanda çalışan çalışanlar tarafından bulundu.

Dünyanın bilinen en eski yazı sistemi olan çivi yazısı, yaklaşık 5.500 yıl önce geliştirildi ve antik Mezopotamya’da yaklaşık üç bin yıl boyunca kullanıldı. Kamış kalemlerinin kile basılmasıyla oluşturulan metin, Babiller, Asurlular, Sümerler gibi her birinin kendine has lisanı olan kültürler tarafından kullanılıyordu.

Bakan Ersoy’un paylaştığı üzere, yeni keşfedilen satış fişinin dünyanın en eski imparatorluğunun ortak lisanı olan Akad dilinde yazılmış olduğu açıklandı. Bir asırdan biraz fazla müddettir varlığını sürdüren Akad İmparatorluğu’nun başşehri, Fırat Irmağı kıyısında bilinmeyen bir yerdeydi ve artık kullanılmayan bu lehçenin, İbranice ve Arapça da dahil olmak üzere Sami lisanlarının en eskisi olduğu belirtiliyor.

Yapılan ilk okumalara göre, ilk birkaç satırında çok sayıda sandalye, masa ve taburenin satış ve satın alımının yanı sıra, alıcı ve satıcıların kimliklerine ilişkin bilgiler yer alıyor. Şu anda dilbilimciler, metnin tamamını çeviri etmeye çalışıyor. Ersoy, yaptığı açıklamada, “28 gram tartısındaki bu tabletin Geç Tunç Çağı’nın ekonomik yapısını ve devlet sistemini anlamak ismine yeni bir bakış açısı sunacağına inanıyoruz” dedi.

Ancak bu, Akadça lisanında bulunan ilk gündelik evrak değil. Araştırmacılar, 2018 yılında yapılan bir keşifte, satın aldığı bakırın kalitesinden şad olmadığı anlaşılan hoşnutsuz bir müşterinin şikayetinin yazıldığı benzeyenbir kil tablet bulmuşlardı.