Yeni Kuşak Otomobillerin Direksiyonları Neden Çember Değil?

Ocak ayının ilk haftası, dünyanın en tanınan tüketici elektroniği fuarına (CES 2023) ev sahipliği yaptı. Otomotiv tutkunları da etkinlikler boyunca birbirinden hoş konsept ve seri üretim araçlarla tanışma imkanı yakaladılar. Webtekno ekibi olarak dikkatimizi çeken konulardan bir tanesi, tanıtılan arabaların direksiyonları oldu.

Belki sizler de fark etmişsinizdir; CES 2023’te tanıtılan Peugeot Inception, RAM 1500 Revolution, Sony Honda Mobility Afeela ve BMW i Vision Dee arabalar, çember şekilli direksiyon simitlerine sahip değillerdi. Dizayncılar bunun yerine sekizgen ve “kelebek” dizaynlar tercih etmişlerdi. Bayram değil seyran değil, nereden çıktı bu garip dizaynlara sahip direksiyonlar?

Çember şeklinde olmayan direksiyonlar yeni değiller. Hatta geçmişleri 1920’li yıllara dayanıyor.

Dairesel olmayan direksiyon kullanılan ilk araba

Fransız araba şirketi Avions Voisin, 1923’te tasarladığı yarış arabası “C6 Laboratoire”de kare direksiyon kullandı. Şirkete göre bu tasarım, yarış pilotunun görüş açısını iyileştirecekti.

Avions Voisin tarafından kullanılan tasarım, yıllar içerisinde pek de ilgi görmedi. Fakat 1960’lı yıllara geldiğimizde hem Chevrolet hem de Plymouth, dairesel olmayan direksiyonlu otomobillerle karşımıza çıktılar. Chevrolet, seri üretime geçmeyen Testudo isimli modelde, Plymouth ise tüketicilere de sattığı Fury modelinde yuvarlak olmayan direksiyon dizaynları tercih etti. 1970’te ise bu kere de İngiliz üretici Leyland, çokgen direksiyon dizaynını kullanmıştı. 

Chevrolet, Plymouth ve Leyland da tıpkı Avions Voisin düşünüyordu.

Çember şeklinde olmayan bir direksiyon hem yol hem de gösterge ekranı için avantajlıydı. Görüş açısı nitekim de artmıştı. Ayrıyeten sürücüye daha fazla diz arası kalıyordu. Bu da ekstra konfor demekti. 

İşte bu nedenler, yıllar boyunca birtakım otomotiv üreticileri tarafından kabul gördü ve tercih edildi. 2000’li yıllarda Lamborghini Gallardo ve Audi RS 4 aynıi birtakım üst segment arabalarda gördüğümüz kare direksiyonlar, 2010’lu yıllarda LaFerrari ve Aston Martin DB11 gibi modellerde tercih edildiler.

Yeniden bugüne döndüğümüzde, aslında değişen bir şey olmadığını, otomotiv tasarımcılarının tercih ettikleri dizaynların araçlara hayat verdiklerini görüyoruz. Mercedes-Benz ve Volkswagen gibi kimi markalar ise D harfi şeklinde dizaynlar tercih edip diz arasını artırıyorlar.

Tesla’da ise daha da farklı bir durum var. Şirket, “kelebek” olarak anılan bir tasarım tercih ediyor.

Bu dizaynda direksiyonun üst kısmı bulunmuyor. U dönüşü yapmak, şoför için tam bir işkence! Neyse ki şirket, yıllar boyunca tek seçenek olarak sunduğu kelebek direksiyondan nihayet vazgeçti. Dileyen tüketiciler, bundan sonraki süreçte çember direksiyona sahip Tesla Model S ve Model X tercihinde bulunabilecekler.

Sürüş teknolojileri geliştikçe, direksiyonlar daha gelişmiş yapılara sahip olacaklar. İşte o gün geldiğinde, daire direksiyonlar yerine kare ya da dikdörtgen formlardaki direksiyonlar daha çok yaygınlaşacaktır.

Haberimizin başında; Peugeot Inception’da direksiyon simidi olmadığını söylemiştik. Şirket bu arabada, oyun konsollarından esinlenerek geliştirdiği “Hypersquare” isimli bir sistem kullanıyor. Dikdörtgen görünümlü direksiyonu bir tablet haline getiren mühendisler, aracın denetiminin bu kısım üzerinden yönetilmesine fırsat tanıyorlar. Buna benzer teknolojiler geliştikçe direksiyon simidine duyulan ihtiyaç azalacak ve farklı dizaynlara sahip direksiyonlar tüketiciye ulaştırılacak görünüyor.

En son noktaya geldiğimizde ne mi olacak? Direksiyon, tarihin tozlu raflarına gömülecek!

CES 2023’te sahne alan bir diğer otomotiv şirketi de Chrysler olmuştu. Şirket, Synthesis ismini verdiği kokpiti tanıtmış, bu kokpitte direksiyona yer vermemişti. Bunun nedeni, üçüncü düzey otonom sürüş sistemiydi. Ultra gelişmiş yapay zeka, direksiyona duyulan ihtiyacı ortadan kaldıracaktı. İşte o günlere geldiğimizde tamamen fonksiyonsuz hale gelecek olan direksiyonlar, çok büyük bir ihtimalle tarihe gömülecekler…

• Kaynaklar: Carscoops, Stellantis, Avions Voisin