Bilim dünyasının “ölümü yenme” gayretinde büyük gelişme

ABD Hükümeti, ölümü “yenmeyi” amaçlayan “tamamen çılgınca” bir beyin nakli araştırmasını finanse ediyor. Genetikçi Dr. Jean Hébert, hasar görmüş ya da yaşlanan beyin hücrelerini insan embriyosundan alınan dokuyla değiştiren bir ameliyat geliştirmek için 110 milyon dolarlık Ulusal Sağlık Enstitüleri (NIH) hibesi aldı.

Prosedür, hasta beyin dokusunun laboratuvarlarda yetiştirilen “nöronal” kök hücrelerle onarılmasını içeriyor ve formül, şimdiden farelerde umut verici sonuçlara ulaştı.

Kök hücreler, bedenin herhangi bir yerindeki hücrelere dönüşebilen “boş, biçim değiştiren” hücrelerdir. Döllenmiş bir yumurta büyüyüp karmaşık bir beşere dönüşürken, insan embriyolarında bol ölçüde bulunurlar ve bu yeni yaklaşım, bu hücreleri kullanmayı temel alıyor.

Alandaki birtakım araştırmacılar bu çalışmayı yaşlanmanın tabiatını anlamayı gerektirmediği için enteresan ve etkileyici bulurken, kimileri ise genel kullanım için çok uç ve önemli bir prosedür olduğunu söylüyor. Çalışmanın kamudan aldığı yorumların arasında ise “şeytanca” gibi daha renkli sözler görülebiliyor.

Daha resmi olarak “işlevsel beyin dokusu değişimi” olarak tanımlanan teşebbüs, geçtiğimiz yıl farelerde ilk muvaffakiyet işaretlerini gösterdi. Bu denemeden elde edilen sonuçlar, gelecekte insan denemelerine geçmeden önce, bu ayki hükümet hibesiyle bir arada primatlar üzerinde testlere doğru ilerlemesini sağladı.

Bioengineering mecmuasında yayınlanan araştırmaya göre, beyin lezyonları olan laboratuvar fareleri, bilim insanlarının yaşlanan beyinlerine fare kök hücreleri enjekte ettiği prosedüre tabi tutuldu. Kök hücreler, hücrelerin bir embriyodan izole edilmesini ve bunların vitaminler, amino asitler, glikoz ve tuzlar aynıi besinlerle dolu bir petri kabına yerleştirilmesini içeren hücre kültürü yoluyla büyütüldü. Ekip, laboratuvarda yetiştirilen hücreleri, hücre büyümesini destekleyen hücre ve doku bileşenlerinden türetilen, Matrigel Matrix ismi verilen, Corning tarafından yapılan protein bazlı bir destek jeline titizce katmanlandırdı.

Dr Hébert’in fareler üzerinde yaptığı ön denemeler, aşılanmış donör beyin hücrelerinin “elektrofizyolojik olarak aktif” hale geldiğini, fare konakçısının beyniyle ateşlenip iletişim kurduğunu, hatta nakilden sonraki bir ay içinde görsel uyaranlara karşılık verdiğini gösterdi.

Dr Hébert ve ekibinin çalışmalarında yazdıklarına göre bu prosedür sonucunda aktarılan genç hücreler süratle olgunlaşarak beyindeki yeni rollerini yerine getirmeye hazır özelleşmiş hücrelere dönüştü ve ek bir çalışmaya ihtiyaç duymadan fonksiyonel bir şekilde beyin ağına entegre oldular. Daha sonraki testlerde fareler üzerinde yapılan elektrot çalışmalarına dayanarak, bu hücrelerin duyusal girdilere de cevap verdiği görüldü.

Dr Hébert’in muvaffakiyetleri bu yıl Ulusal Sağlık Enstitüleri’nin (NIH) dikkatini çekti ve milyonlarca dolarlık yeni programın, körler için göz nakli, kanser hücrelerindeki genetik evrimi tahmin etmek ve radikal yeni iç mekan hava filtreleri diğer araştırmalara katılmasını sağladı.