Çin’in Tianwen-1 Mars misyonunun bir kesimi olan Zhurong gezgini, Mars’ın düşük enlemlerinde sıvı su delilleri buldu ve potansiyel olarak yaşanabilir ortamlar olduğunu gösterdi.

Çin’in Zhurong gezgini vazifesinin 15 Mayıs 2021’de Mars’a muvaffakiyetle iniş yapmasıyla Çin, bunu başaran üçüncü ülke oldu. Daha da etkileyici olan ise, Çin’in ilk Mars misyonunda yörüngeye girmeyi, inişi ve gezintiyi bir ortada gerçekleştirmiş olması.
Çin mitolojisindeki ateş yaradanının ismini taşıyan Zhurong, Tianwen-1 yörüngesinden ayrılarak daha evvelki NASA misyonlarının yakınında, Utopia Planitia isimli geniş bir ovaya inmişti. Çoğu volkanik gereçlerle kaplı olan bu bölgede Zhurong, su izleri keşfetti.
Zhurong’un kumullarda bulduğu su izleri

Su, Mars’ta hayatın var olabilme mümkünlüğünü artıran en çok önemli ögelerden biri olarak kabul ediliyor ve Zhurong Mars gezgininin keşifleri, Mars’ta suyun varlığına ilişkin araştırmalarda çok önemli bir adım olarak görülüyordu, gerçekten o denli de oldu. Mars’ın Utopia Planitia bölgesindeki kumulları incelemek üzere tasarlanan Zhurong Mars gezgini, yapılan keşifler ve araştırmalar sonucunda kızıl gezegenin kumullarında su molekülleri tespit etti.
Zhurong, dört adet küçük kumulun üzerinde yaptığı müşahedeler sonucunda, bunların yüzeylerinde çatlaklı katmanlar ve sırtlar olduğunu tespit etti. Bu özellikler, kumulların üzerindeki küçük su ceplerinin erimesi sonucu oluşmuş. Araştırmacılara göre bu su cepleri, Mars’ın kutup bölgelerinden gelen su buharının ağırlaşmasıyla meydana gelmiş.
Su buharının kutuplardan düşük enlemlere taşınması, Mars’ın eksen eğiminin değişmesiyle ilgili. Mars’ın eğimi zaman içinde dalgalanmalar gösteriyor ve bu da kutup buzullarının erimesine ya da büyümesine neden oluyor. Araştırmacılar, Zhurong’un incelediği kumulların üzerindeki su izlerinin, yaklaşık 400 bin ila 1.4 milyon yıl önce meydana gelen bir eksen eğimi değişikliği sırasında oluştuğunu tahmin ediyorlar.
Zhurong’un bulguları, Mars’ta suyun yalnızca eski vakitlerde değil, daha yakın bir tarihte de var olduğunu gösteriyor. Ayrıyeten, suyun yalnızca katı ya da gaz halinde değil, sıvı halde de bulunabileceğini kanıtlıyor.