Curiosity’nin kazara ezdiği Mars kayasından şaşırtan bir sürpriz çıktı

NASA’nın Curiosity keşif aracı, son 10 aydır Mars’taki Sharp Dağı’nın ilgi cazibeli bir bölgesini inceliyor. Bölge, şiddetli bir sulu geçmişe sahip olduğunu öneren işaretler barındırıyor ve yapılan kimyasal tahliller, sülfatlar da dahil olmak üzere bölgede birçok mineralin bulunduğunu ortaya çıkardı. Lakin bütün bu incelemeler ve tahliller sırasında keşif aracının hareket ederken ezkaza kırdığı bir kayanın saf sülfür (kükürt) kristallerine sahip olduğunun görülmesi, pek çok yeni soruyu gündeme getirdi.

Saf kükürt daha önce Mars’ta hiç görülmemişti. Sülfatlarda kükürt bulunuyor olsa da, bu moleküllerin oluşumu ile saf kristaller arasında net bir bağlantı bulunmuyor. Elemental kükürt kristalleri sırf sınırlı bir şart aralığında ortaya çıkabiliyor ve bu bölgenin bunların hiçbirine sahip olması beklenmiyordu.

Curiosity’nin proje bilimcisi Ashwin Vasavada yaptığı açıklamada “Saf kükürtten yapılmış taşlarla dolu bir alan bulmak, çölde bir vaha bulmak benzeri” dedi ve ekledi: “Orada olmaması gerekiyor, o yüzden şu anda bunu açıklamamız gerekiyor. Gezegeni keşfetmeyi bu kadar heyecanlı kılan şey de bu türlü tuhaf ve beklenmedik şeyleri bulmak.”

Curiosity’nin araştırdığı bölge Gediz Vallis kanalı olarak biliniyor. Sharp Dağı boyunca uzanan bu bölge, keşif aracının 2014’te tırmanmaya başlamasından çok önce bir ilgi alanı olarak belirlenmişti. Bilim insanları yörüngeden büyük birikinti yığınlarının varlığını görebiliyorlardı. Lakin bunların sebebi belli değildi. Gerecin kanal boyunca kaymasına sebep olan şeyin heyelanlar mı yoksa eski sel suları mı olduğu bilinmiyordu.

Curiosity en azından bu soruyu cevaplayabildi ve görünene göre karşılık, her iki seçeneğin bir karışımından oluşuyor. Suyla kaydırılan kayalar daha pürüzsüz ve yuvarlaktır. Kuru heyelanlarla kaydırılanlar ise köşeli ve serttir. Yığınlardaki kayaların arasında her iki çeşit de bulunuyor.