Güneş fırtınalarının bilinmeyen tehlikesi: Büyük tren kazalarına yol açabilir

Yeni bir çalışma, Birleşik Krallık’taki demiryolu ağının, biraz telaş verici bir şekilde uzay hava durumuna karşı savunmasız olduğunu ortaya çıkardı.

Güneş fırtınaları epeyce yaygın bir olay. Örneğin, geçtiğimiz hafta Güneş’in yüzeyinde büyük bir delik açıldıktan sonra orta şiddette bir fırtına meydana geldi. Kuzey ışıklarının hoşluğuna ya da elektrik şebekeleri ve radyo irtibatıyla ilgili küçük sıkıntılardan bilhassa kötü bir şekilde etkilenmiyorsanız, bu fırtınalar ekseriyetle bir kaygı kaynağı değildir.

İngiltere’deki Lancaster Üniversitesi’nden bir ekip, jeomanyetik fırtınaların elektrik iletim ve dağıtım şebekelerine nasıl müdahale edebileceğini bulmak için bir çalışma düzenledi. Birleşik Krallık’ta demiryolu sinyallerinin bir elektrik devresi tarafından taşındığı 50.000’den fazla sinyalizasyon yolu devresi olmasından ötürü, sinyalizasyon konusu bilhassa dikkat çekiyordu.

Ekibin makalelerinde açıkladığına göre “jeomanyetik bozulmalar raylarda, trenleri tespit etmek için kullanılan elektrik devrelerine müdahale eden elektrik akımlarını tetiklediğinde demiryolu sinyalizasyonunda bozulma meydana gelebilir.”

Fizik doktoralı araştırmacı Cameron Patterson, yaptığı açıklamada “araştırmamız, uzay havasının bir sinyali her iki yönde de çevirebildiğini, kırmızı sinyali yeşile ya da yeşil sinyali kırmızıya çevirebildiğini gösteriyor” dedi ve ekledi: “Bu güvenlik açısından kesinlikle çok önemli.”

Ekip, kırmızı sinyali yeşile çevirdiği için bilhassa tehlikeli olan “yanlış taraf” arızalarının, yeşil sinyalin kırmızıya döndüğü “sağ taraf” arızalarından daha düşük jeoelektrik alan eşiklerinde meydana geldiğini buldu. Fakat “sağ tarafa” neden olan şartlar daha az karmaşık olduğundan ötürü ekip, orta dereceli jeomanyetik fırtınalar sırasında hangi yanılgının daha yaygın olduğunu belirleyemedi.

Patterson, “Sistemin çeşitli bileşenleri için gerçekçi özellikler kullanarak sinyal yolu devrelerinin bir bilgisayar modelini oluşturarak, bu yol devrelerinde arızaları tetikleyebilecek uzay hava olaylarının Birleşik Krallık’ta her birkaç on yılda bir beklendiğini bulduk” diyor.

Carrington Olayı aynıi 100 yılda 1 gerçekleşen daha büyük fırtınaların, grubun incelediği çizgilerde yaygın sıkıntılara neden olabileceği de belirtildi.