Günlük hayatta pek dikkat etmesek bile kokuların tesiri sandığımızdan çok daha büyük. O denli ki bilimsel araştırmalar kokuların aldığımız kararlar üzerinde önemli bir tesiri olduğunu kanıtlıyor. Gelin ayrıntıları birlikte inceleyelim.

Literatürde yer alan “The Smell of Virtue: Clean Scents Promote Reciprocity and Charity” (Erdem Kokusu: Temiz Kokular Karşılıklılığı ve Hayırseverliği Teşvik Eder) isimli araştırma kokuların davranışlarımız üzerindeki tesirini oldukça çarpıcı bir perspektiften inceliyor.
Araştırma, temiz kokuların bireylerin güven, cömertlik ve yardımseverlik aynıi davranışları üzerinde ne bir tesiri olduğunu tespit etmeyi amaçlıyor.
İlk olarak metodolojisini incelemekte yarar var.
Araştırma kapsamında iki deney yapılıyor ve ilk deneyde temizlik kokularının itimada dayalı davranışlara tesiri, ikinci deneydeyse temizlik kokularının yardımseverlik üzerindeki tesirini incelniyor.
Bu doğrultuda birinci deney kapsamına 16’sı erkek, 12’si bayan 28 katılımcı, ikinci deney kapsamınaysa 72’si erkek, 25’i bayan ve 2’si belirtilmemiş 99 lisans öğrencisi dahil ediliyor.
Araştırma, yapılan deneyler kapsamında odanın temizlik kokusu yahut kokmaması durumunun güven bağlamındaki geri ödeme davranışları ve yardım projelerine katılma ve bağış yapma eğilimleri üzerindeki tesiri araştırılıyor.
Peki bulgular neyi işaret ediyor? Temiz bir kokuya sahip odada bulunan iştirakçilerin güven ve adalet hissinde artış görülüyor.
Deney kapsamında yapılan güven oyununda, temizlik kokulu odada bulunan iştirakçilerin diğer iştirakçilere göre daha fazla para iade ettiği görüldü.
Yani, bu bulgu temizlik kokularının güven hissini ve adalet davranışlarını artırabileceğini gösterdi.
Ek olarak, temizlik kokulu odadaki iştirakçilerin yardım projelerine katılma konusunda daha yüksek bir istek gösterdiği tespit edildi.
Sonuçlar temizlik kokularının cömertlik hissini tetiklediğine işaret ediyor.
Araştırmacılar, temizlik kokulu ortamda bulunan iştirakçilerin %22’sinin bağış yapmaya istekli olduğunu, kokusuz ortamda bulunanlarınsa sadece %6’sında bu isteğin bulunduğunu ifade ediyor.
Bu sonuç, temizlik kokularının bireylerin sosyal yardımlaşmaya yönelik motivasyonlarını artırabildiği şeklinde yorumlanıyor.
Özetle, araştırma bulguları kokuların insan davranışları üzerinde ne derece büyük bir etkisi olduğunu gösteriyor.
Bu sonuçlar, aslında bir mağaza ortamında kullanılan kokunun da stratejik bir araç olarak değerlendirilebileceğini gösteriyor.
Kokuların davranış üzerindeki tesiri düşünüldüğünde, mağaza kokularının sadece bir atmosfer yaratma yahut müşterileri rahatlatma aracı olmaktan öteye geçerek müşterilerin davranışlarını ve kararlarını etkileyebilecek güçlü bir öge olabileceği açıkça görülüyor.