Dünya’nın yüzeyi çekirdeğine su sızdırıyor

Dünya’nın derinliklerinde, dış çekirdeğin erimiş metalinin çabucak etrafında ince bir katman bulunur. Bu katmanın kökeni onlarca yıldır belirsizliğini koruyor lakin araştırmacılar artık bu farklılaşmanın oluşmasına ilk etapta yüzeydeki suyun neden olduğuna inanıyor. Bu katmanı, tek bir elementin burada ağırlaşmasıyla açıklamak zor, lakin yaygın bir kimyasal tepkinin meydana gelmesi açıklamaya yardımcı olabilir.

Su, ufak bir delikten binlerce kilometre damlayarak buraya ulaşmıyor. Su, alçalan tektonik plakalar tarafından aşağıya taşınıyor ve 2.900 kilometrelik bir yolculuğun akabinde çekirdeğe ulaşıyor. Süreç yavaş ama milyarlarca yıl boyunca yüzeyden gelen su, manto tabanı ile çekirdeğin üst kısmı arasındaki sonu değiştiriyor.

Hidrojen açısından güçlü, silikat bakımından yoksul katman yaklaşık birkaç yüz kilometre kalınlığında ve çekirdeğin 6.970 kilometre çapında olduğunu düşünürsek, bu kalınlık çok ince bir sinema gibi görülebilir. Suyun yarattığı değişiklik durumu, bu değiştirilmiş sıvı metal katmanının, mantoya doğru hareket eden silika kristalleri oluşturan tepkilerle sonuçlanmasına sebep oluyor. Ayrıyeten jeologlar tarafından ölçüldüğü üzere, katmanın daha az ağır ve daha düşük sismik sürate sahip olması bekleniyor.

Arizona Eyalet Üniversitesi’nden ortak muharrir Dr. Dan Shim bir açıklamada “Yıllardır Dünya’nın çekirdeği ile mantosu arasındaki madde alışverişinin az olduğuna inanılıyordu. Fakat son zamanlardaki yüksek basınç deneylerimiz farklı bir öyküyü ortaya koyuyor. Suyun çekirdek-manto hududuna ulaştığında çekirdekteki silikonla tepkiye girerek silika oluşturduğunu bulduk” dedi ve devam etti: “Bu keşif, aşırı basınç altında demir sıvısındaki karbonla tepkiye giren sudan oluşan elmaslara ilişkin evvelki gözlemlerimizle birlikte, çok daha dinamik bir çekirdek-manto etkileşimine işaret ediyor ve çok önemli ölçüde gereç alışverişi olduğunu gösteriyor.”

Gezegenimizin derin iç kısımları hakkında bilmediğimiz çok şey var. Büyük ve küçük sarsıntılardan toplanan daha kesin sismik bilgiler ve daha iyi simülasyonlar, gezegenimizin iç kısmına ilişkin yeni detayların ortaya çıkmasını sağlıyor. Lakin son vakitlerde araştırmacılar, çekirdeğin etrafındaki iki bölgenin Ay’ı oluşturan gezegen çarpışmasından kaldığına dair ispatlar da buldular.