Gökyüzünde Birden Fazla Güneş Olduğunuzu Düşünmenize ve Gözlerinizden Kuşku Etmenize Sebep Olan Optik Fenomen: Sundog (Yalancı Güneş)

Görenlerin hayranlıkla baktığı fakat bir o kadar da sorguladığı bu durum, gökyüzünde birden fazla Güneş olduğunu düşündürür.

Peki bu türlü bir şey nasıl mümkün olabilir?

“Parheli” ismiyle da bilinen yalancı Güneş fenomeni, İngilizcede “sundogs” yani güneş köpekleri olarak isimlendirilir.

Bazı araştırmacılara göre bu isimlendirmenin kökeninde, Yunan mitolojisindeki en çok önemli figürlerden biri olan Zeus’un, gökyüzünde gezdirdiği ve benzer vakitte Güneş’i andıran köpeği yer alır.

Aslında yalancı Güneş, gökyüzünde birden fazla Güneş varmış gibi görünmesine neden olan son derece nadir görülen optik bir fenomendir. Bu durum, Güneş’in sağında ya da solunda yahut bazen her iki tarafında yahut üzerinde beliren parlak haleler şeklinde karşımıza çıkar.

En kolay hâliyle yalancı Güneş, Güneş ışığının atmosferdeki buz kristalleri tarafından kırılmasıyla oluşur. 

Yalancı Güneş’ler, ışığın yaklaşık 6000 metre ve daha yüksekte bulunan sirüs yahut sirrostratüs bulutlarında asılı duran altıgen buz kristallerinin kırılması ya da saçılması ile ortaya çıkar.

Kristaller, bir prizma gibi davranarak içinden geçen ışınları büker. Böylelikle Güneş ışığı yatay olarak kırılır ve Güneş’in solunda ve sağında yalancı Güneş’ler meydana gelir. 

Ayrıca bu haleler Güneş’in ortalama 22 derece sağında, solunda, üzerine ya da her iki yanında Güneş ile hizada ortaya çıkar. Bu fenomen hayli enderdir ve gezegenimizin herhangi bir yerinde, herhangi bir mevsimde görülebilir.

ama araştırmacılar, bu az fenomenin orta enlemlerde ve buz kristallerinin daha ağır olması sebebiyle kış aylarında daha yaygın görülebileceğini belirtir. 

Yine bu yalancı Güneş’ler mavi, kırmızı, turuncu ya da sarı farklı renklere sahip olabilir. Görünüşü hayli etkileyici olan bu haleler, Güneş’e en yakın tarafta kırmızı renklidir. Daha uzaktaki renkler ise turucudan maviye doğru çeşitlenir. 

Öte yandan yalancı Güneş’ler, farklı biçimlerde de ortaya çıkabilir. Halleri ve boyutları ise ışığın kırıldığı buz kristallerinin yapısına göre değişiklik gösterebilir.