NASA’dan Plüton hamlesi: Dokuzuncu gezegen unvanı geri mi geliyor?

Güneş sisteminin en tartışmalı üyelerinden biri olan Plüton için beklenen hamle nihayet geldi. NASA’nın yeni lider koltuğuna oturan Jared Isaacman, buzlu dünyanın gezegen unvanını geri kazanması için düğmeye bastı.

2006 yılında Uluslararası Astronomi Birliği tarafından “cüce gezegen” statüsüne indirilen Plüton, bilim dünyasında yıllardır süregelen bir kutuplaşmanın merkezinde yer alıyor. Ancak Isaacman’ın son açıklamaları, bu kararın yeniden masaya yatırılacağının en güçlü sinyali oldu.

Uluslararası Astronomi Birliği, bir gök cisminin gezegen sayılabilmesi için üç temel şart koşuyor: Güneş etrafında dönmesi, küresel bir şekle sahip olacak kadar kütleli olması ve yörüngesindeki döküntüleri temizlemiş olması. Plüton, Kuiper Kuşağı’ndaki diğer nesnelerle yörüngesini paylaştığı gerekçesiyle üçüncü maddeden sınıfta kalmıştı. Öte yandan Plüton savunucuları, Dünya ve Jüpiter gibi devlerin bile yörüngelerinde binlerce asteroidle birlikte hareket ettiğine dikkat çekerek bu kuralın tutarsız uygulandığını savunuyor.

Senato’daki bütçe görüşmeleri sırasında konuşan Isaacman, Plüton’un kaşifi Clyde Tombaugh

New Horizons ve duygusal bağ

Plüton’un özellikle Amerika Birleşik Devletleri’nde ayrı bir yeri var. 1930 yılında keşfedilen bu uzak dünya, bir Amerikalı tarafından bulunan tek gezegen olma özelliğini taşıyor. 2015 yılında New Horizons uzay aracının gönderdiği yüksek çözünürlüklü görüntüler, Plüton’un sadece soğuk bir kaya parçası olmadığını kanıtlamıştı. Dev azot buzulları, yüksek dağlar ve yüzeyindeki o meşhur kalp şeklindeki oluşum, gezegenin ne kadar karmaşık bir yapıya sahip olduğunu tüm dünyaya gösterdi.

Son kararı verme yetkisi hala Uluslararası Astronomi Birliği’nin elinde olsa da, NASA’nın en tepesindeki ismin bu kadar açık bir destek vermesi işleri değiştirebilir. Isaacman’ın bu girişimi, bilim dünyasını ikiye bölen 20 yıllık sessizliği bozacak gibi görünüyor.