Apple’ın kurucu ortağı Steve Jobs, 2011 yılında öldükten sonra, akabinde pek çok soru işareti de bıraktı. Yakalandığı kanser sonucunda devayı klâsik tıp yerine alternatif tıpta arayan Steve Jobs, “Seçimi yüzünden mi öldü?” sorusunu akıllara getirdi.

Pankreas kanseri olduğunu erken evrede öğrenen Steve Jobs’ın ameliyat olmak istemediği 9 ay boyunca alternatif tıbba yönelmesi, hastalığın seyrini kötüleştirip vefatını daha da hızlandırmış olabilir mi?
Ailesi ve tabipleri başta olmak üzere etrafındaki birçok insan, Jobs’ı ikna etmeye çalışsa da o, tüm imkânlarını hiçe sayarak neden alternatif tıbba yöneldi?
Kanserinin erken teşhis edilmesi aslında onun için bir talihti.

Steve Jobs, 2003 yılında böbrek taşı ihtimali için CT taramasına girdiğinde hekimler tesadüfen pankreasında bir gölge buldu. Jobs’a nöroendokrin tümör ismi verilen ender bir pankreas kanseri teşhisi kondu. Bu kanser tipi diğer pankreas kanser cinslerine göre epeyce agresif türdür ve sağkalım oranı düşüktür.
Steve Jobs’ın kanserinin bir diğer özelliği ise metastaz yapmadan önce ameliyatla alınacak olması ve yavaş büyümesiydi. Lakin Jobs, kanseri öğrendikten sonra ameliyat olmayı reddetti ve alternatif tıbba yöneldi. Vegan diyeti, meyve suyu diyeti, akupunktur, bitkisel ilaçların yanı sıra internette bulduğu tedavileri de deneyen Jobs, medyumlara bile danıştı.
Bu sürecin Jobs’ın sıhhatini nasıl etkilediği bilinmeyenler arasında. Lakin bilhassa kanser hastalarının şeker tüketmemesi gerektiği herkes tarafından öğrenilmişken Jobs’ın meyve suyu diyetini seçmesi ve bu diyetin kanser hastalarının hücrelerinde karşıt tesir yaratacağına inanması hayli şaşırtan.
Jobs, yaptığı diyetler ile bedenini sıhhatsiz bıraktı.

Kaliforniya Üniversitesi Osher Bütünleyici Tıp Merkezi Profesörü Donald Abrams, taze sıkılmış meyve suyu ile kolanın arasında hiçbir fark olmadığını belirtti. İnsülin gibi büyüme faktörünü etkileyen şekerin salgılanması aslında iltihaba alan açar ve bu da kanser hücresi bölünmesine neden olur.
Abrams, kanser hastalarına meyve suyu tüketimini nadiren önerirken tehlike yaratacak insülin üretilmemesi gerektiğini belirtti. Beden, insülinin yanı sıra aslında sağlıklı hücreleri de gerekli besin hususlarından yoksun bırakmış olur. Jobs’ın meyve suyu diyetinin, pankreas ve diğer organlardaki kanser hücrelerinin metastazına neden olup olmadığı konusunda ispat olmasa da kabul edilmiş bir gerçeği atlaması tartışmalı kararları arasında.
Jobs, 9 ay sonra klasik tedaviye dönmeye karar verdi.

Steve Jobs, 9 ay sonunda klâsik tıp ile tedavi olmayı kabul etti. Tedavisi için en iyi tedavi sistemini bulmak ismine 100 bin dolar harcayan Jobs, DNA dizilimi çıkarttı. Dünya üzerinde genom dizilimini yaptıran az sayıda bireyden biri olan Jobs, 2004 yılında ameliyat oldu. Tümörü başarılı şekilde çıkarılırken kemoterapi yahut radyoterapi almadı.
2006 yılında kanseri nükseden Jobs’a 2009 yılında karaciğer nakli yapıldı. Lakin bu da Jobs’ın tamamen uygunlaşmasını sağlamadı. Karaciğer naklinden bir buçuk sene sonra işi de bırakan Jobs, 5 Ekim 2011’de pankreatik nöroendokrin tümörünün nüksetmesine bağlı olarak 56 yaşında hayatını kaybetti. Jobs’ın cenazesi, isteği üzerine Palo Alto’daki mezhepsel olmayan tek mezarlık Alta Messa Ant Parkı’ndaki isimsiz bir mezarlığa gömüldü.
Ailesi ve hekimleri, Jobs’ın bu süreci hakkında neler söyledi?

Birçok uzman, teşhisin konulduğu ilk anda ameliyat olmuş ve kemoterapi almış olmasının Jobs’ın daha uzun yaşayacağını öne sürdü. Zira bu tümör çeşidi, erken teşhiste sadece ameliyatla tedavi edilecek bir tipti.
Jobs’ın biyografisini yazan Walter Isaacson, “Dokuz ay boyunca ameliyat olmayı reddetti. Daha sonra sağlığı kötüleştiğinde ise bu karardan pişman oldu.” derken Jobs’ın sonlara doğru vefattan sonraki hayattan bahsetmeye başladığını söyledi. Isaacson, Jobs’ın “Belki de mevtten sonraki hayata inanmak istediğim içindir. Öldüğünüzde hepsi birden yok olmuyor. Biriktirdiğiniz bilgelik bir şekilde yaşamaya devam ediyor.” dediğini de belirtti.
Steve Jobs’ın eşi Laurene Powell ise Jobs’un en başında ameliyat olmak istememesinin nedeninin vücudunun açılması fikrine hazır hissetmemesi olduğunu söyledi.
Memorial Sloan Kettering Kanser Merkezi Bütünleyici Tıp Kısmı Şefi Barrie R. Cassileth, “Jobs’ın alternatif tıbba olan inancı muhtemelen onun hayatına mal oldu. Tedavi edilebilir ve iyileştirilebilir tek pankreas kanser tipine sahipti. Aslında intihar etti” dedi.
Ölümünü bilerek mi hızlandırdı?

Pankreas kanserinin en sinsi kanser tiplerinden biri olması ve yaşama bahtının az olduğu bir kanser olması Steve Jobs’ın sağlığı hakkında neden bu türlü bir karar aldığını herkese sorgulattı.
Jobs, dünyanın en iyi danışmanlarına ulaşabilecek ve maddi engeli olmayan bir kişiydi. Diğer kanser hastaları Jobs da temel bilimlere dayanan deneylere katılıp hem klâsik hem de alternatif tıptan yararlanabilirdi.
Herkesi şaşırtan noktalardan biri ise Jobs’ın titiz, ayrıntıcı ve takıntılı olması ve bu türlü bir kişinin bile alternatif tıbbın cazibesine aldanmasıydı.

Ancak belirtmek de yarar var ki birtakım tabipler da metastazların en başından beri mevcut olabileceğini ve görünmeyebileceklerini söyledi. Bu durum aslında erken ameliyat olsa bile sağkalım şansı konusunda bir fark yaratmayabilirdi.
İnsanların önünde kullanabilecekleri bahtları varken alternatif tıbba yönelerek sebepsiz yere ölmemesi için yalnızca bilim insanlarının değil sağlık sektöründe olanların da gayret göstermesi gerektiği bu noktada yeniden epeyce önemli.