Yaklaşık üç yıldır öngörülemeyen seviyede enerji düzeylerine dayanıklılık sağlamak üzere sistemlerin geliştirilmesi için kapalı olan Büyük Hadron …

Yaklaşık üç yıldır öngörülemeyen seviyede enerji düzeylerine dayanıklılık sağlamak üzere sistemlerin geliştirilmesi için kapalı olan Büyük Hadron Çarpıştırıcısı, en sonunda bilimsel faaliyetlere kaldığı yerden başladı. Bugün tekrar çalıştırılan Hadron Çarpıştırıcısı, şimdi faaliyetine başlamasının üstünden saatler geçmişken bilim dünyasına yeni bir keşif sundu.
CERN’de (Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi) görev yapan bilim insanları, ilk çalıştırmayla birlikte daha önce görülmemiş üç egzotik parçacık keşfetti. Bu parçacıkların ikisi dört kuarktan oluşan tetrakuark, biriyse beş kuarktan oluşan pentakuark parçacıkları oldu. Yeni keşif, gözlemlenen maddeyi oluşturan ve şimdiye kadar bulunmuş temel parçacıkları ve bunların etkileşmesinde çok önemli rol oynayan üç temel kuvveti açıklayan ‘Standart Model’ kuramının doğruluğunu bir sefer daha kanıtladı.
İnsanlık, yeni bir keşif çağına giriş yaptı

Yeni keşif, bilim beşerlerine göre Higgs bozonu kadar büyük olmasa da gelecek için çok önemli bir ipucu verdi. Bilim insanları, yeni keşfin Hadron Çarpıştırıcısı’nın daha önce hiç görülmeyen lakin cihanı oluşturan yapı taşlarından birini ortaya çıkarmaya çok yakın olduğuna inandıklarını aktardı.
Atomlardaki proton ve nötron gibi temel bileşikler üç kuarktan oluşurken, dört ve beşli kuark kombinasyonlarına rastlamak epey enderdir. Hatta bugüne kadar bu bileşiklerin farklı çeşitte parçacıklara bozunmadan önce sadece bir anlığına var oldukları varsayılıyordu. Bilim beşerlerine göre yeni keşif, parçacıklar hakkındaki gizemin en fazla aydınlığa kavuştuğu 1950’li yıllardaki bir zaman aralığında olduğumuzu gösteriyor.
Ayrıca bilim insanları, Büyük Hadron Çarpıştırıcısı’nın mevcut çalışmasının karanlık madde gibi gizemli fenomenlerin tabiatını açıklamak için Standart Model’in ötesine geçen fizik ispatlarını ortaya çıkaracağını umuyor. Bunakanıtlarla yeni atom altı parçacık dizilerine ve hatta evrenimizdeki diğer boyutlara işaretler bulunabileceği tahmin ediliyor.
Kuark nedir?
Temel parçacık ve unsurun temel bileşenlerinden biri olan kuarklar, bir araya geldiklerinde ‘hadron’ olarak bilinen bileşik parçacıkları oluşturuyor. Büyük Hadron Çarpıştırıcısı da bu bileşik parçacıklarının en kararlılarından birisi olan protonları ışık suratına yakın bir hızda birbirleriyle çarpıştırıyor.