Dev köpeklerin gizemi: Ekosistem çöküşünden sonra nasıl hayatta kaldılar?

Yaklaşık 12 milyon yıl önce, Yellowstone’daki süper volkanın yıkıcı patlamasının ardından Kuzey Amerika küle boğuldu. Bilim dünyası, felaketin ekosistemi çökerttiğini düşünürken, Nebraska’da bulunan yeni fosil kanıtları, büyük etoburların bu büyük felaketten sağ çıkmayı başardığını ortaya koyuyor.

Araştırmacılar, “Gergedan Pompeii” lakaplı Ashfall Fosil Yatakları’nda soyu tükenmiş Teleoceras gergedanlarının iskeletlerinin hemen üzerinde antik ayak izlerine rastladı. Bu izler, daha önce bölgede varlığına dair kesin kanıt bulunamayan büyük etoburların izleriydi. Nebraska Eyalet Müzesi’nden paleontolog Ashley Poust, “Patlama o kadar büyüktü ki, Idaho’daki patlama noktasından 1.600 kilometre uzakta bile kül, kar gibi yağmış olmalıydı” diyor. Kül, gökyüzünü karartmış, bitki örtüsünü ve su kaynaklarını gömmüş, solunum sistemine sahip her canlı için büyük bir tehlike haline gelmişti.

Gizemli köpek izleri gergedanların üzerinde bulundu

Ashfall Fosil Yatakları, daha önce antik atlar, zürafa benzeri develer, sayısız gergedan ve çeşitli hayvanları cam benzeri küller içinde korumuştu. Ancak bu ayak izi keşfine kadar, bu kadar çok korunmuş av varken büyük etoburların varlığına dair somut bir kanıt bulunamamıştı.

Yaklaşık 8 cm uzunluğunda ve 7.5 cm genişliğindeki ayak izleri, modern sırtlanlar gibi kemikleri ezerek yiyen, soyu tükenmiş büyük köpek türleri olan Aelurodon taxoides ve Epicyon saevus’a ait boyutlarla eşleşiyor. İzlerin gergedan katmanlarının hemen üzerinde bulunması, bu yırtıcıların toplu yok oluşa neden olan bu felaketten sonra hayatta kaldığını gösteriyor.

Poust, “Ekolojik çöküşün ardından tepe yırtıcıların hayatta kalması biraz beklenmedik bir durum. Bu, yaşamın felaketlere nasıl tepki verdiğini ve toparlandığını anlamamız için bize çok şey öğretiyor” diyor. Normalde besin zincirinin en tepesinde oturan büyük avcılar, zincir çöktüğünde açlıktan ölüyor.

Hayatta kalma sırrı: Gömülü yiyecek deposu

Araştırmacılar, en net izleri 2014 ve 2023 yıllarında ortaya çıkardı. Bu ayak izlerinin birden fazla kül katmanında ve farklı yönlere doğru olması, yırtıcıların volkanik çöküntünün ardından bölgeye uzun süreli veya tekrarlanan ziyaretler yaptığını işaret ediyor.

Poust ve meslektaşları, bir zamanlar Afrika savanlarına benzer bir çevreye sahip olan Nebraska’daki bu bölgenin, bir sulak alan çevresinde kaplumbağalar, kısa bacaklı gergedan sürüleri, develer ve at türleri gibi çeşitli hayvanları bir araya getiren mevsimlik bir göle ev sahipliği yaptığını belirtiyor.

Peki bu büyük köpekler o dönemde nasıl hayatta kaldı? Bir ihtimal, patlamanın hemen ardından gömülen gergedan ve diğer hayvan leşleriyle beslenmiş olmaları. Poust, “Bu hayvanları yiyecek deposu olarak kullanmış olabilirler. Ancak henüz bu etoburların kemiklerini bulamadığımız için, bunun daha iyi zamanlara kadar hayatta kalmalarına yetip yetmediğinden veya Kuzey Amerika’nın büyük afet bölgesinde şanslarını başka yerlerde denemek zorunda kalıp kalmadıklarından emin değiliz” diye ekliyor.