Nevada’nın Lovelock Mağarası, çok uzun yıllardır “kızıl saçlı dev yamyamların” bulunduğu yer olarak anılıyor. Pekifakat bu il efsanesi, nasıl oldu da günümüze kadar gelmeyi başardı?

Nevada’nın Lovelock Mağarası uzun bir müddettir tuhaf söylentilere ev sahipliği yapıyor. Yaklaşık bir yüzyıl önce iki madenci, guano katmanlarını çıkarmaya başladığında, ezkaza kızıl saçlı yamyam devlerle ilgili eski bir Kızılderili efsanesini de ortaya çıkardılar.
Neyse ki Lovelock Mağarası efsanesi yalnızca bir efsane olarak kalıyor. Ne bu mağarada ne de öbür bir yerde kızıl saçlı devlere ait hiçbir delil keşfedilmedi. Tekrar de Lovelock’un yeniden keşfinin öyküsünün epeyce etkileyici olduğu rahatlıkla söylenebilir.
Lovelock Mağarası nerede?
Lovelock Mağarası, kuzeybatı Nevada’nın uzak bir bölümünde, Humboldt Eyaleti Yaban Hayatı Yönetim Alanı yakınında, Lovelock kasabasının yaklaşık 32 kilometre dışında yer alıyor. Bölgedeki diğer pek çoğui bu mağara da insanlar tarafından binlerce yıldır kullanılıyordu ve burada bulunan arkeolojik kalıntılara bakılırsa, muhtemelen bölgede yaşayan Kızılderili kültürü için değerliydi.
Mağaranın içindeki eserler, 1911 yılında James Hart ve David Pugh isimli iki madencinin maden talebinde bulunup yarasa guanosu için madencilik yapmaya başlamasıyla gün ışığına çıkmaya başladı. Guano, deniz kuşları ve yarasaların dışkısıdır ve nitrojen, fosfat ve potasyum açısından zengindir. Bunlar bitki büyümesi için gerekli olan temel besin hususları olduğundan ötürü, guano kusursuz bir gübre olarak öne çıkıyor ve bir vakitler hasat edilmesi son derece çıkarlı bir malzemeydi.
Ancak ikili, yarasa dışkısından çok daha farklı bir şey buldu. 1,8 metreden fazla gübreyi kazdıklarında, çoğu bin yıllık benzeri görünen çok sayıda arkeolojik yapıtla karşılaştılar. Kaliforniya Üniversitesi Antropoloji Müzesi’nden arkeolog Llewellyn Lemont Loud, keşif hakkında bilgilendirildi ve 1912 baharında kazılara başlandı. Loud toplamda 10.000 civarında arkeolojik örnek buldu. Fakat usulleri çağdaş standartlara göre epeyce kalitesizdi ve binlerce buluntunun raporunda sadece bir paragraflık açıklama yer alıyordu.
1924’te Mark Raymond Harrington’la birlikte mağaraya döndü ve mağaranın en büyüleyici kalıntılarından kimilerini keşfettiler. Bunların arasında gerçek ördek derisi ve tüylerinden yapılmış on bir ördek tuzağından oluşan bir depo da bulunuyordu.
Tam olarak ne zaman olduğu belli değil, fakat bu ilk hafriyat serilerinde çok sayıda iskelet ve kemiklerin de dahil olduğu çok sayıda insan kalıntısı keşfedildi. Daha da bilinmeyen nedenlerden ötürü insanlar, iskeletlerden birinin 231 santimetreden daha uzun olduğunu ve besbelli bir turuncu saç kümesine sahip olduğunu bildiren raporlar yaymaya başladı.
Lovelock’ta çalışan maden mühendisi John T. Reid’in 1935 tarihli bir biyografisinde, “En büyük buluntularından biri, Lovelock, Nevada’nın yaklaşık yirmi mil güneyinde bulunan ve iskeleti olduğu bedenin tam olarak yedi fit yedi inç [231cm] uzunluğunda olduğunu gösteren bir iskeletti. Orta Nevada’da iskeletleri ortaya çıkarılan eski bir ırkın ‘dev adamlarından’ biriydi” dedi.
Si-Te-Cah kabilesi ve “dev insanlar”
Gizemli iskeletlerle ilgili raporlar, bir şekilde eski bir kızıl saçlı dev kabilesinden söz eden Kuzey Paiute halkının efsanesiyle birleştirildi. Dev insanların, uzak vakitlerde Kuzey Paiute’lere karşı savaşan, fakat sonunda bölgeden sürülen “Si-Te-Cah” olarak isimlendirilen efsanevi bir kabileye ait olduğu söyleniyordu.
Kızıl saçlı figürlerin söylentileri tamamen yersiz olmayabilir. Tarihçi Adrienne Mayor, İlk Amerikalının Fosil Efsaneleri isimli kitabında, saç pigmentinin makul şartlara maruz kalması durumunda vefattan sonra paslı, kırmızı bir renge dönüşebildiğini açıklıyor.
Ancak kıssanın diğer kısımları daha kötü maksatlara hizmet ediyor olabileceğine inanıyor. Major, dev efsanelerinin bölgeye turist çekmek isteyen yerel teşebbüsçüler tarafından uydurulmuş olabileceğini yazıyor. Dahası, bölgede aslında mamutlar ve mağara ayıları gibi tarih öncesi megafaunaya ait çok sayıda büyük kemik bulunuyordu ve bu kemikler sıradan bir kişinin gözünde büyük bir beşerle karıştırılabilirdi.
Her şeye karşın, efsanevi kızıl saçlı devlerin öyküleri 21. yüzyılda hala güçlü bir şekilde devam ediyor. İnternet üzerinde yapılan süratli bir arama, Lovelock Mağarası’nın aşırı uzun uzunluklu sakinleri fikrinden söz eden pek çok yazı sunacaktır. Lakin dev insanlarla ilgili olarak hiçbir delil bulunmadığını bir defa daha hatırlatmamızda yarar var.