Gök bilimcileri şaşırtan keşif: Etrafında tek bir molekül bile gaz yok

Gök bilimciler tarafından keşfedilen altı binden fazla ötegezegen arasında ezber kalıplarının dışına çıkan farklı bir gök cismi saptandı. Dünya’nın yaklaşık 2,5 katı yarıçapa sahip GJ 523b ötegezegeni, gezegenimizin kütlesinden 23 kat ağır yapısıyla dikkatleri üzerine çekiyor.

Yüzde 50 daha yoğun yapısıyla “mega-Dünya” sınıfına giren bu devasa gök cisminin etrafında herhangi bir gaz tabakası yok. Normal şartlarda bu boyuttaki bir çekirdeğin çevredeki hidrojeni çekerek bir gaz devine dönüşmesi gerekirken, GJ 523b tamamen yoğun kaya ile metal yığınından meydana geliyor.

Gizemli yörünge ve oluşum senaryoları

Wisconsin-Madison Üniversitesi’nden Max Kroft ile Dr. Thomas Beatty liderliğindeki araştırma ekibi, yıldız etrafındaki turunu 17,8 günde tamamlayan ötegezegenin kutupsal bir yörüngede döndüğünü tespit etti. Genellikle sistemdeki daha büyük gezegenlerin kütle çekimsel etkileriyle ortaya çıkan bu yörünge eğikliği, henüz keşfedilmemiş dev bir gezegenin varlığına işaret ediyor. Uzmanlar, gök cisminin yer aldığı yıldız kümesinin 170 milyon yıl önce kurulduğunu belirterek atmosferin zamanla uzaya kaçması için yeterli sürenin geçmediğinin altını çiziyor.

Gezegenin sıra dışı yoğunluğunu ve gazsız yapısını aydınlatmak amacıyla iki temel teori üzerinde duruldu. İlk senaryoya göre geçmişte devasa iki kayalık gezegen birbiriyle çarpıştı ve ortaya çıkan yüksek ısı ile darbe etkisi mevcut hidrojeni uzaya savurarak geride sadece birleşen yoğun çekirdeği bıraktı. İkinci olasılık ise gök cisminin geçmişte yıldızına çok yakın konumda yer alması nedeniyle yüksek ısı yüzünden atmosferini yitirmesi ve ardından dışarıya doğru sürüklenmesi. Bilim insanları TESS ile Gaia uzay teleskoplarından gelecek veriler doğrultusunda bu tip yoğun ötegezegenlerin sayısını çoğaltarak gezegen oluşum modellerini yeniden kurmayı hedefliyor.