Haberler iyi: Ozon katmanı kabusu sona mı eriyor?

Birleşmiş Milletler (BM), ozon katmanının önümüzdeki 40 yıl içinde tamamen güzelleşebileceğini açıkladı. Bulgular, ozon katmanını incelten hususlara yönelik yasakların istenen etkiyi yarattığını ve 2100 yılına kadar tahminen 0.3-0.5°C (0.54-0.9°F) arasında global ısınmayı önleyebileceğini doğruluyor.

Montreal Protokolü, Eylül 1987’de kabul edilmişti ve kozmik onay elde eden az bir BM muahedesi örneği olmaya devam ediyor. Protokol, ozon katmanı üzerinde ziyanlı tesiri olan yaklaşık 100 maddeyi tanımlamış ve bu unsurların tüketimini ve üretimini düzenlemek için tedbirler almayı amaçlamıştı.

Bu maddeler arasında yaygın olarak CFC olarak bilinen ve evvelce aerosollerde bulunan kloroflorokarbonlar da bulunuyor. Süratli bir şekilde ortadan kaldırılabilmeleri için CFC’ler çoklukla hidroflorokarbonlar (HFC’ler) olarak isimlendirilen alternatif unsurlarla değiştirildi. HFC’ler ozon katmanını direkt tüketmese de, global ısınma üzerinde besbelli bir tesire sahip. Bu nedenle protokolde daha sonra yapılan değişiklikler, bunların kullanımını da evreli olarak ortadan kaldırmaya başlamıştı.

Her 4 yılda bir Ozon Katmanını İncelten Unsurlara İlişkin Montreal Protokolü Bilimsel Değerlendirme Paneli bir ilerleme raporu yayınlıyor ve bu son rapor bize optimist olmamız için bir neden veriyor. Panel, mevcut siyasetlerin devam etmesi halinde ozon katmanının dünyanın büyük kısmında 2040, Kuzey Kutbu’nda 2045 ve Antarktika’da 2066 yılına kadar güzelleşeceğini tespit etti. Bu da tabakanın 1980 yılında, yani meşhur ozon deliği oluşmadan evvelki durumuna geri döneceği manasına geliyor.