İstanbul
Parçalı Bulutlu
32°C
İstanbul
32°C
Parçalı Bulutlu
Çarşamba Parçalı Bulutlu
31°C
Perşembe Parçalı Bulutlu
30°C
Cuma Parçalı Bulutlu
31°C
Cumartesi Parçalı Bulutlu
32°C
enflasyonemeklilikötvdövizakpchpmhp
DOLAR
47,5457 EURO
54,8690 ALTIN
6.235,11 BIST
13.687,93 Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
Masa Başında Yalnızca Beynimiz Yorulsa Bile Neden Maraton Koşmuş benzeri Fizikî Yorgunluk da Hissediyoruz?
Hepimiz zaman zaman beyin yorgunluğu yaşıyoruz. Uzun bir çalışma gününün akabinde koltuğa uzandığımızda, güya saatlerce spor yapmış gibi hissedebiliyoruz. ama aslında, gün uzunluğu sadece bilgisayar karşısında oturmuş, mail’lerle boğuşmuş ve zihinsel işler yapmışızdır.
Peki, nasıl oluyor da bu kadar oturmak ve düşünmek, bedeni güya maraton koşmuş gibi yorgun hissettiriyor?
Beyin yorgunluğu ile fizikî yorgunluk arasındaki bu garip bağın arkasında bilimsel açıklamalar yatıyor.
Beyin ve beden arasındaki bağ: nörokimyasal dengeler
Zihinsel yorgunluğun fizikî yorgunlukla karışmasının esas nedeni, beynin nörokimyasal işleyişinde yatıyor. Beynimiz, tüm gün boyunca düşünüyor, tahlil ediyor ve sorun çözerken enerji tüketiyor.
Bu süreçte en çok önemli kaynak, beynin esas yakıtı olan glikoz. Gün boyunca zihinsel uğraşlar arttıkça, beynin glikoz düzeyleri düşüyor ve bu durum nörotransmitterlerin (sinir hücreleri arasındaki mesaj ileticiler) aktifliğini azaltıyor.
Özellikle dopamin “motivasyon hormonu” olarak bilinen nörotransmitterler azaldığında hem zihinsel hem de fizikî yorgunluk kaçınılmaz hâle geliyor.
Bu noktada, beynimiz bir manada “enerji tasarrufu moduna” geçiyor ve kendimizi fizikî olarak da tükenmiş gibi hissediyoruz.
Kaslar neden yoruluyormuş hissediyor?
Zihinsel yorgunluk, vücudun kaslarına direkt sinyaller göndererek fizikî yorgunluğu tetikleyebiliyor. Bu sinyaller de beynin sinir-kas iletişimini sağlayan motor nöronlardan geliyor.
Yoğun zihinsel uğraş sırasında motor nöronların fonksiyonları de baskılanıyor ve bu da kaslarda bir yük ve hâlsizlik hissine yol açıyor. Bilhassa uzun süre masa başında çalışıyorsanız, kaslarınızı hareketsiz bırakmak bile bu durumu şiddetlendirebiliyor.
Araştırmalara göre zihin yorgunluğu sırasında prefrontal korteks (beynin karar verme ve plan yapma bölgesi) aşırı çalıştığında, bedende kaslara gelen hudut sinyalleri zayıflıyor.
Bu da kasların gevşemesi ve bundan ötürü fizikî tartı ve yorgunluk hissi yaratıyor. Sonuç olarak, zihinsel yorgunluk yalnızca beynimizi değil, bedenimizi da etkiliyor.
Beyni ve bedeni şarj edin.
Beyin yorgunluğu fizikî yorgunluk kadar gerçek ve yıpratıcı. Bu yüzden her ikisini de hafife almamak gerekiyor. Araştırmalar, yeterli dinlenme ve molalar verilmediğinde, beyin yorgunluğunun kronikleşebileceğini ve bedende daha önemli sorunlara yol açabileceğini gösteriyor.
Meditasyon, düzenli egzersiz ve uyku düzeni hem zihinsel hem de fizikî olarak toparlanmaya yardımcı oluyor.
Unutmayın, beyninizi dinlendirdiğinizde, aslında tüm bedeninize bir uygunluk yapıyorsunuz. Yani ortada sırada bilgisayardan kalkıp, bir kahve içip, biraz nefes almak hiç de üzücü bir fikir değil!
Kaynaklar: National Library of Medicine, WebMD, The Scientist,
Yorumlar
Benzer Konular
Bedenini biyolojik bir laboratuvara çeviren ünlü girişimci Bryan Johnson, uzun yaşam takıntısında aşırıya kaçtığını açıkladı. Tedavisi bulunmayan otoimmün bir hastalıkla yüzleşen biohacker, her gün onlarca hap yuttuğu radikal rejimini ve sağlık durumunu sorguluyor.
Çin'de yürütülen kazılarda ortaya çıkarılan deniz sürüngeni, bilim insanlarını şaşkına çevirdi. Yumuşak dokuları neredeyse hiç bozulmadan günümüze ulaşan canlının midesindeki balık pulları ve kırmızı renkli karaciğeri, milyonlarca yıl öncesinin deniz yaşamına dair bilinmeyenleri aydınlatıyor.
Dünya'dan milyonlarca kilometre uzakta acil servis bulmak imkansız. Mayo Clinic araştırmacıları ve SpaceX ekibi, taşınabilir röntgen cihazlarını ilk kez uzay ortamında test etti. Çekilen filmlerin Yeryüzü'ndeki kadar net çıkması astronotlar için hayati bir imkan sunuyor.
Yıllarca bakım istemeden çalışan nükleer fenerler, Sovyetler Birliği dağılınca çevresel bir felakete dönüştü. Otobüs duraklarında bulunan radyoaktif parçalar ve hurda avcılarının yaşadığı sağlık krizleri, uluslararası toplumun bölgeye acil müdahale etmesine yol açtı.
Amazon'un sadece el değmemiş doğadan ibaret olduğu algısı son buluyor. LİDAR teknolojisi sayesinde toprağın altına gömülü hendekler, kare şeklinde toplanma alanları ve geometrik yapılar bulundu. Törensel amaçla kullanılan bu merkezler geçmişe dair önemli ipuçları sunuyor.
1851 yılında gümüş kaplı plakalar ve ilkel teleskoplar kullanılarak yakalanan ilk tutulma kare, astronomi dünyasının kaderini değiştirdi. İşte 84 saniyelik pozlamayla gelen tarihi başarının hikayesi.